<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>キジカクシ科 | Ecological Notes Web</title>
	<atom:link href="https://ecological-information.com/archives/tag/asparagaceae/feed" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://ecological-information.com</link>
	<description>生き物の分類・生態・進化が分かるサイト</description>
	<lastBuildDate>Sun, 03 May 2026 10:42:07 +0000</lastBuildDate>
	<language>ja</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	

<image>
	<url>https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/07/ecological-information-favicon-150x150.jpg</url>
	<title>キジカクシ科 | Ecological Notes Web</title>
	<link>https://ecological-information.com</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
<atom:link rel="hub" href="https://pubsubhubbub.appspot.com"/>
<atom:link rel="hub" href="https://pubsubhubbub.superfeedr.com"/>
<atom:link rel="hub" href="https://websubhub.com/hub"/>
<atom:link rel="self" href="https://ecological-information.com/archives/tag/asparagaceae/feed"/>
	<item>
		<title>ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランの違いは？似た種類の見分け方を解説</title>
		<link>https://ecological-information.com/archives/13905</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ikeda, K.]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 03 Jun 2024 05:04:22 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[植物]]></category>
		<category><![CDATA[キジカクシ科]]></category>
		<category><![CDATA[分類]]></category>
		<category><![CDATA[常緑]]></category>
		<category><![CDATA[形態]]></category>
		<category><![CDATA[進化]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://ecological-information.com/?p=13905</guid>

					<description><![CDATA[ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ジャノヒゲ属に含まれ、林内の地面に這うように生えているのを見かける常緑多年草です。果実と勘違いされやすい濃青色の種子をつけ [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="13905" data-ulike-nonce="2fad54094c" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_13905"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+1"></span>			</div></div>
	
<p class="wp-block-paragraph">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ジャノヒゲ属に含まれ、林内の地面に這うように生えているのを見かける常緑多年草です。果実と勘違いされやすい濃青色の種子をつける点が最も目立つ特徴でしょう。しかし、4種はかなり似ており区別がつかないことがあるかもしれません。<strong><span class="marker-under-red">一番注目するべきは葉の幅で、これでオオバジャノヒゲやノシランを大別することができます。この他、花柄の長さや葉の長さ、匍匐茎の有無が重要です。ただ、ジャノヒゲとナガバジャノヒゲの区別に関しては難しい場合があるかしれません。</span></strong>本記事ではジャノヒゲ属の分類・形態について解説していきます。</p>




  <div id="toc" class="toc tnt-number toc-center tnt-number border-element"><input type="checkbox" class="toc-checkbox" id="toc-checkbox-2" checked><label class="toc-title" for="toc-checkbox-2">目次</label>
    <div class="toc-content">
    <ol class="toc-list open"><li><a href="#toc1" tabindex="0">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランとは？</a></li><li><a href="#toc2" tabindex="0">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランの違いは？</a></li><li><a href="#toc3" tabindex="0">ジャノヒゲとナガバジャノヒゲの違いは？</a></li><li><a href="#toc4" tabindex="0">他に似た種類はいる？タマリュウ・ヤブランとの違いは？</a></li><li><a href="#toc5" tabindex="0">引用文献</a></li></ol>
    </div>
  </div>

<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc1">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランとは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ジャノヒゲ（蛇の髭） <em>Ophiopogon japonicus</em> var. <em>japonicus</em> は別名リュウノヒゲ。日本の北海道・本州・四国・九州；朝鮮・中国・台湾に分布し、照葉樹林の下や草地に生える常緑多年草です（神奈川県植物誌調査会，2018）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ナガバジャノヒゲ（長葉蛇の髭） <em>Ophiopogon japonicus</em> var. <em>umbrosus</em> は日本の本州・四国・九州；朝鮮（南部）・中国に分布し、林床や林縁に生える常緑多年草です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">オオバジャノヒゲ（大葉蛇の髭） <em>Ophiopogon planiscapus</em> は日本の本州・四国・九州に分布し、林床に生える常緑多年草です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ノシラン（熨斗蘭） <em>Ophiopogon jaburan</em> は日本の本州（東海以西）・四国・九州；朝鮮（済州島）に分布し、海に近い林の下に生える常緑多年草です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">いずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ジャノヒゲ属に含まれ、林内の地面に這うように生えているのを見かける常緑多年草です。グラウンドの緑化用や観賞用としても人気があり、町中でも見かけることが多いです。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/3677" title="【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサスギカズラ属・ナギイカ...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2022.08.24</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<p class="wp-block-paragraph">形態的にもっとも目立つのは濃青色の種子をつけるということでしょう。林内を歩いているとかなり目立ちます。近い仲間であるヤブラン属は種子が紫黒色になるため、この点で区別できます。この青い種子は果実であると勘違いされて、園芸サイトなどでは間違って紹介されることが多いですが、ジャノヒゲ属やヤブラン属の仲間では果皮が熟する前に外れてしまい、種子だけになってしまいます。この青い種子は暗い林床で目立ち、ヒヨドリなどの鳥類によって食べられ、種子散布されることが知られています（上田・野間，1999）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">しかし、ヤブラン属に含まれる仲間はかなり類似しており、区別に迷うことは多いでしょう。</p>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc2">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランの4種の違いを考えていきます（神奈川県植物誌調査会，2018）。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">まず、ノシランでは葉が幅10～15mm、花柄は長さ1～2cmであるのに対して、ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲでは葉が幅2～8mm、花柄が長さ4～10mmであるという違いがあります。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">これら2点からノシランは他3種からはかなり異なった種類であるという印象を受けるでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">残り3種に関しては、オオバジャノヒゲでは葉が幅4～8mmであるのに対して、ジャノヒゲとナガバジャノヒゲでは葉が幅2～4mmであるという違いがあります。</span></strong></p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-whole-shape-768x1024.jpg" data-lightbox="image"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="768" height="1024" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-whole-shape-768x1024.jpg" alt="オオバジャノヒゲの全形" class="wp-image-14020" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-whole-shape-768x1024.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-whole-shape-225x300.jpg 225w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-whole-shape.jpg 1024w" sizes="(max-width: 768px) 100vw, 768px"></a><figcaption class="wp-element-caption">オオバジャノヒゲの全形｜By Qwert1234 – Qwert1234’s file, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=27543594</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-leaf-768x1024.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="768" height="1024" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-leaf-768x1024.jpg" alt="オオバジャノヒゲの葉：幅4～8mm。" class="wp-image-14021" style="object-fit:cover" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-leaf-768x1024.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-leaf-225x300.jpg 225w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-leaf.jpg 1024w" sizes="(max-width: 768px) 100vw, 768px"></a><figcaption class="wp-element-caption">オオバジャノヒゲの葉：幅4～8mm。｜By Qwert1234 – Qwert1234’s file, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=27543602</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-flower-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-flower-1024x768.jpg" alt="オオバジャノヒゲの花：花柄が短い。" class="wp-image-14022" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-flower-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-flower-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-flower-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-flower-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-planiscapus-flower.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">オオバジャノヒゲの花：花柄が短い。｜By Krzysztof Ziarnek, Kenraiz – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=120813152</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="ノシランの葉：幅10～15mm。" class="wp-image-3799" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ノシランの葉：幅10～15mm。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ノシランの花：花柄が長い。" class="wp-image-3800" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ノシランの花：花柄が長い。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" alt="ノシランの種子（果実の果皮が落ちたもの）" class="wp-image-3801" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ノシランの種子（果実の果皮が落ちたもの）｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc3">ジャノヒゲとナガバジャノヒゲの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">一番難しいのはジャノヒゲとナガバジャノヒゲの違いです。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">基本的にはジャノヒゲでは葉が長さ10～20cmで、根茎が普通は匍匐茎を伸ばすのに対して、ナガバジャノヒゲでは葉が長さ20～40cmで、根茎が叢生し、匍匐茎を出すという違いがあるとされています。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">まずは葉の長さを確認することをおすすめします。ただ、根茎は見えにくくきちんと意識しないと記録していないことも多く、小型の個体も存在するために自信を持って判断できない場合も多いかもしれません。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>他に重要な点としては外観で、ジャノヒゲでは葉の根本が地面に密着し、匍匐茎から芽を出しても増えるため株が密接して生えているのに対して、ナガバジャノヒゲでは茎の根本が立ち上がり、基本的には種子で増えるため株が孤立して生えることもあるという違いがあります。</strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">この他、ジャノヒゲでは葉が幅2～4mmと太めであるのに対して、ナガバジャノヒゲでは葉が幅1.5～2.5mmで細めであるという違いもありますが、参考程度にしましょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph">生息地に関しては、ジャノヒゲは陽地によく群生するのに対して、ナガバジャノヒゲは陰地によく群生するという違いがあります。</p>



<p class="wp-block-paragraph">以上で、確実に判断できると言いたいところですが、困ったことにジャノヒゲにはカブダチジャノヒゲ var. <em>caespitosus</em> という変種が知られており、このカブダチジャノヒゲはナガバジャノヒゲのように根茎が叢生して匍匐茎を出さないのです。</p>



<p class="wp-block-paragraph">カブダチジャノヒゲとナガバジャノヒゲの違いとしては、カブダチジャノヒゲではやはり葉が長さ10～20cmであることに加えて、小花柄が長さ3～4mmであるのに対して、ナガバジャノヒゲでは葉の長さは同上で、小花柄が長さ5～10mmであるという違いがあります。</p>



<p class="wp-block-paragraph">カブダチジャノヒゲは野生個体は今のところ千葉県でのみ知られており、普通は野外で見られないものの、まだ未発見の地域や園芸個体群で見られる可能性がある点は留意する必要はありそうです。</p>



<p class="wp-block-paragraph">なお、イギリスの研究機関では2変種を特別に区別していません（RBG Kew, 2024）。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-japonicus-leaf-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-japonicus-leaf-1024x768.jpg" alt="ジャノヒゲの全形：葉が幅2～4mm、長さ10～20cm。" class="wp-image-14031" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-japonicus-leaf-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-japonicus-leaf-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-japonicus-leaf-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-japonicus-leaf-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-japonicus-leaf.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">ジャノヒゲの全形：葉が幅2～4mm、長さ10～20cm。｜By James Steakley – Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=26588591</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-umbrosus-leaf-1024x732.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="732" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-umbrosus-leaf-1024x732.jpg" alt="ナガバジャノヒゲの全形：葉が幅1.5～2.5mm、長さ20～40cm。" class="wp-image-14032" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-umbrosus-leaf-1024x732.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-umbrosus-leaf-300x214.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-umbrosus-leaf-768x549.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-umbrosus-leaf-1536x1098.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/ophiopogon-japonicus-var-umbrosus-leaf.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">ナガバジャノヒゲの全形：葉が幅1.5～2.5mm、長さ20～40cm。｜By Krzysztof Ziarnek, Kenraiz – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=86922829</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ナガバジャノヒゲの葉：小型の株でジャノヒゲとかなり迷うが叢生で、ジャノヒゲのように密に別の株が隣接しておらず匍匐茎から発芽したものではないと思われる。" class="wp-image-3795" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナガバジャノヒゲの葉：小型の株でジャノヒゲとかなり迷うが叢生で、ジャノヒゲのように密に別の株が隣接しておらず匍匐茎から発芽したものではないと思われる。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" alt="ナガバジャノヒゲの種子（果実の果皮が落ちたもの）：小花柄の長さが5～10mmとされるがこの個体ではよく分からない。" class="wp-image-3796" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナガバジャノヒゲの種子（果実の果皮が落ちたもの）：小花柄の長さが5～10mmとされるがこの個体ではよく分からない。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc4">他に似た種類はいる？タマリュウ・ヤブランとの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">タマリュウ（玉竜） <em>Ophiopogon japonicus</em> var. <em>japonicus</em> f. <em>nanus</em> はジャノヒゲの品種で、葉の長さが5～15cmと短めのものです。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/06/07.0593.1-%E3%82%BF%E3%83%9E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/06/07.0593.1-%E3%82%BF%E3%83%9E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="タマリュウの葉" class="wp-image-14129" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/06/07.0593.1-タマリュウ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/06/07.0593.1-タマリュウ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/06/07.0593.1-タマリュウ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/06/07.0593.1-タマリュウ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/06/07.0593.1-タマリュウ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>タマリュウの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<p class="wp-block-paragraph">ジャノヒゲ属の花には変異があり、基本は淡紫色ですが、白色であることも多く、それぞれシロバナジャノヒゲ f. <em>leucanthus</em>、シロバナナガバジャノヒゲ f. <em>leucanthus</em>、シロバナオオバジャノヒゲ f. <em>leucanthus</em> と呼ばれています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-%E3%82%B7%E3%83%AD%E3%83%90%E3%83%8A%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-%E3%82%B7%E3%83%AD%E3%83%90%E3%83%8A%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="シロバナナガバジャノヒゲの花" class="wp-image-3798" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>シロバナナガバジャノヒゲの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<p class="wp-block-paragraph">ヤブランを含むヤブラン属は分類的にもかなり近く、葉がかなり似ており、花も色によってはかなり類似していると感じることが多いでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph">しかし、ジャノヒゲを含むジャノヒゲ属では子房が半下位、花糸はごく短く、葯の先は尖り、種子は濃青色に熟すのに対して、ヤブランを含むヤブラン属では子房が上位、明らかな花糸があり、葯の先は尖らず、種子は紫黒色に熟すという違いがあります。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ヤブラン属の違いについては別記事を御覧ください。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/9785" title="ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？似た種類の見分け方を解説" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？似た種類の見分け方を解説</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランはいずれもクサスギカズラ科ヤブラン属で林内に生える常緑多年草です。園芸でも観賞用に栽培され、花も葉もそっくりであることからよく混同される3種です。その区別は難しいですが、葉の幅と花の数や花茎の長さを記録すれ...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2023.08.17</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc5">引用文献</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">神奈川県植物誌調査会. 2018. 神奈川県植物誌2018 電子版. 神奈川県植物誌調査会, 小田原. 1803pp. ISBN: 9784991053726</p>



<p class="wp-block-paragraph">RBG Kew. 2024. The International Plant Names Index and World Checklist of Vascular Plants. Plants of the World Online. <a rel="noopener" target="_blank" href="http://www.ipni.org/">http://www.ipni.org</a> and <a rel="noopener" target="_blank" href="https://powo.science.kew.org/">https://powo.science.kew.org/</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">上田恵介・野間直彦. 1999. 林の中の”草の実”を運ぶもの. In: 上田恵介 (Ed.), 種子散布 助けあいの進化論 Vol. 1 鳥が運ぶ種子  (pp. 76-85). 築地書館. ISBN: 9784806711926</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"種子散布―助けあいの進化論〈1〉鳥が運ぶ種子","b":"築地書館","t":"9784806711926","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51YCVMVFY0L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4806711926","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4806711926","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E7%A8%AE%E5%AD%90%E6%95%A3%E5%B8%83%E2%80%95%E5%8A%A9%E3%81%91%E3%81%82%E3%81%84%E3%81%AE%E9%80%B2%E5%8C%96%E8%AB%96%E3%80%881%E3%80%89%E9%B3%A5%E3%81%8C%E9%81%8B%E3%81%B6%E7%A8%AE%E5%AD%90\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E7%A8%AE%E5%AD%90%E6%95%A3%E5%B8%83%E2%80%95%E5%8A%A9%E3%81%91%E3%81%82%E3%81%84%E3%81%AE%E9%80%B2%E5%8C%96%E8%AB%96%E3%80%881%E3%80%89%E9%B3%A5%E3%81%8C%E9%81%8B%E3%81%B6%E7%A8%AE%E5%AD%90","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"Orc0R","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-Orc0R">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->
		<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="13905" data-ulike-nonce="2fad54094c" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_13905"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+1"></span>			</div></div>
	]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラの違いは？似た種類の見分け方を解説</title>
		<link>https://ecological-information.com/archives/13907</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ikeda, K.]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 17 May 2024 09:11:22 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[植物]]></category>
		<category><![CDATA[キジカクシ科]]></category>
		<category><![CDATA[分類]]></category>
		<category><![CDATA[園芸]]></category>
		<category><![CDATA[形態]]></category>
		<category><![CDATA[食用]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://ecological-information.com/?p=13907</guid>

					<description><![CDATA[キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラはいずれもキジカクシ科キジカクシ属に含まれる多年草で、非常に細い刺針状の「葉」のようなものが束生しているのが何よりの特徴でしょう。実際はこれは「枝」が変化したものであり（葉状枝と呼 [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="13907" data-ulike-nonce="a461c4b7b7" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_13907"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+1"></span>			</div></div>
	
<p class="wp-block-paragraph">キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラはいずれもキジカクシ科キジカクシ属に含まれる多年草で、非常に細い刺針状の「葉」のようなものが束生しているのが何よりの特徴でしょう。実際はこれは「枝」が変化したものであり（葉状枝と呼ばれる）、本物の葉は小さく退化しています。アスパラガスは非常に身近な野菜ですが、野生化することもあり、在来種の2種と混同される可能性があります。<strong><span class="marker-under-red">これら3種は主に葉状枝を確認することで区別できます。</span></strong>本記事ではキジカクシ属の分類・形態について解説していきます。</p>




  <div id="toc" class="toc tnt-number toc-center tnt-number border-element"><input type="checkbox" class="toc-checkbox" id="toc-checkbox-4" checked><label class="toc-title" for="toc-checkbox-4">目次</label>
    <div class="toc-content">
    <ol class="toc-list open"><li><a href="#toc1" tabindex="0">キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラとは？</a></li><li><a href="#toc2" tabindex="0">キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラの違いは？</a></li><li><a href="#toc3" tabindex="0">引用文献</a></li></ol>
    </div>
  </div>

<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc1">キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラとは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">キジカクシ（雉隠） <em>Asparagus schoberioides</em> は日本の北海道・本州・四国・九州；朝鮮・中国・モンゴル・ロシアに分布し、丘陵から山地の草原や明るい林内に生える多年草です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">オランダキジカクシ（阿蘭陀雉隠・和蘭雉隠） <em>Asparagus officinalis</em> は一般名アスパラガス。ヨーロッパ・西アジア・中央アジア原産で、日本を含む世界中で観賞用、または野菜の一種として食用に栽培され、一部が逸出し野生化している多年草です（RBG Kew, 2024）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">クサスギカズラ（草杉蔓） <em>Asparagus cochinchinensis</em>  var. <em>lucidus</em> は別名テンモンドウ（天門冬）。日本の本州・四国・九州・琉球；朝鮮・台湾～東南アジアに分布し、海岸の林縁や岩場に生えるつる性多年草です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">いずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）キジカクシ属（クサスギカズラ属）に含まれる多年草で、非常に細い刺針状の「葉」のようなものが束生しているのが何よりの特徴でしょう。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/3677" title="【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサスギカズラ属・ナギイカ...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2022.08.24</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<p class="wp-block-paragraph">ただし、植物学的にはキジカクシ属に生える「葉」のようなものは「小枝」であり、「葉状枝（擬葉）」と呼ばれるものです。本物の「葉」は葉状枝の生え際に広卵形で膜質のものに変化して残存しており、「鱗片葉（<ruby>袴<rt>はかま</rt></ruby>）」と呼ばれています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">3種の中でもアスパラガスは苗を植えてから3年目以降に出る若芽を食用にし、独特の風味から野菜として、また利尿作用と媚薬としての機能から薬として使用されてきました。</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"アスパラガス 北海道富良野産 Lサイズ 1kg","b":"スイートベジタブルファクトリー","t":"","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/51aB71-xG3S._SL500_.jpg","\/31brQPQ0DyS._SL500_.jpg","\/51kinxmum4S._SL500_.jpg","\/51ZJmbvVvPL._SL500_.jpg","\/51YmLVNdiAL._SL500_.jpg","\/51UwEcZkocL._SL500_.jpg","\/51-E8hmi5LL._SL500_.jpg","\/51CJocBp7KL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B00JRHN89M","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B00JRHN89M","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":0},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%82%A2%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%A9%E3%82%AC%E3%82%B9%20%E5%8C%97%E6%B5%B7%E9%81%93%E5%AF%8C%E8%89%AF%E9%87%8E%E7%94%A3%20L%E3%82%B5%E3%82%A4%E3%82%BA%201kg\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%82%A2%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%A9%E3%82%AC%E3%82%B9%20%E5%8C%97%E6%B5%B7%E9%81%93%E5%AF%8C%E8%89%AF%E9%87%8E%E7%94%A3%20L%E3%82%B5%E3%82%A4%E3%82%BA%201kg","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"TkBEG","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-TkBEG">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph">アスパラギン酸（名前はアスパラガスに由来、うま味成分のひとつ、ヒトでは中枢神経系の興奮性神経伝達物質として作用）のほか、ビタミン類・葉酸・ルチンなど注目すべき栄養素を含む野菜です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">歴史的にはエジプト初期王朝時代（紀元前3000年）のフリーズ（建造物の装飾の一部）に既に供物として描かれています。古代ローマ人や古代ギリシア人も食用にしていた記録があります。日本では江戸時代（1781年以降）にオランダ船によって渡来し、観賞用として栽培されましたが、食用としては明治時代（1871年）に北海道開拓使によって導入されてからです。</p>



<p class="wp-block-paragraph">このように人類と馴染み深いアスパラガスですが、日本国内でも野生化しており、日本の在来種であるキジカクシやクサスギカズラと混同されることがあります。</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"サカタのタネ 実咲野菜3730 どっさりアスパラガス ウェルカム 00923730","b":"サカタのタネ","t":"4974449237302","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/51cmhRP9F0L._SL500_.jpg","\/51eDxaAYvzL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B0014PBAD6","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B0014PBAD6","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":0},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%82%B5%E3%82%AB%E3%82%BF%E3%81%AE%E3%82%BF%E3%83%8D%20%E5%AE%9F%E5%92%B2%E9%87%8E%E8%8F%9C3730%20%E3%81%A9%E3%81%A3%E3%81%95%E3%82%8A%E3%82%A2%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%A9%E3%82%AC%E3%82%B9%20%E3%82%A6%E3%82%A7%E3%83%AB%E3%82%AB%E3%83%A0%2000923730\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%82%B5%E3%82%AB%E3%82%BF%E3%81%AE%E3%82%BF%E3%83%8D%20%E5%AE%9F%E5%92%B2%E9%87%8E%E8%8F%9C3730%20%E3%81%A9%E3%81%A3%E3%81%95%E3%82%8A%E3%82%A2%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%A9%E3%82%AC%E3%82%B9%20%E3%82%A6%E3%82%A7%E3%83%AB%E3%82%AB%E3%83%A0%2000923730","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"rHMfB","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-rHMfB">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"[冷凍] 日本水産（ニッスイ） グリーンアスパラ 150g","b":"ニッスイ","t":"4902150662090","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/51hzyxeWh4L._SL500_.jpg","\/51XqvYFQxoL._SL500_.jpg","\/61UKcXqdOuL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B085662DJD","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":1,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B085662DJD","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":2,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%5B%E5%86%B7%E5%87%8D%5D%20%E6%97%A5%E6%9C%AC%E6%B0%B4%E7%94%A3%EF%BC%88%E3%83%8B%E3%83%83%E3%82%B9%E3%82%A4%EF%BC%89%20%E3%82%B0%E3%83%AA%E3%83%BC%E3%83%B3%E3%82%A2%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%A9%20150g\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":3,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%5B%E5%86%B7%E5%87%8D%5D%20%E6%97%A5%E6%9C%AC%E6%B0%B4%E7%94%A3%EF%BC%88%E3%83%8B%E3%83%83%E3%82%B9%E3%82%A4%EF%BC%89%20%E3%82%B0%E3%83%AA%E3%83%BC%E3%83%B3%E3%82%A2%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%A9%20150g","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"vu5BN","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-vu5BN">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc2">キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">これら3種は最初にキジカクシ・アスパラガスとクサスギカズラに大別できます（神奈川県植物誌調査会，2018）。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">キジカクシとアスパラガスでは主茎が直立し、葉状枝が3～8本束生し、<ruby>稜<rt>りょう</rt></ruby>（立体的に突出する<ruby>角<rt>かど</rt></ruby>の部分）がないのに対して、クサスギカズラでは主茎がつる性で、葉状枝が1～3本束生し、3稜があるという違いがあります。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">主茎に1本だけ葉状枝が確認できるようならクサスギカズラとしてよいでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">キジカクシとアスパラガスに関しては、キジカクシでは葉状枝が3～7個束生し、かま形に湾曲し平べったいのに対して、葉状枝が5～8本が束生し、まっすぐで細いという違いがあります。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">なお、「葉状枝がかま形に湾曲し平べったい」のはクサスギカズラも同様なので注意しましょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>花に関してはキジカクシとアスパラガスは鐘形ですが、クサスギカズラは花弁が開いている開放形であるという違いもあります。</strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">キジカクシ属はこの他にも観賞用の園芸種として多数の種類が知られていますが、数が多いのでここでは省略します。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-schoberioides-fruit-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-schoberioides-fruit-1024x768.jpg" alt="キジカクシの葉状枝と果実：直立、葉状枝が3～7個束生し、かま形に湾曲し平べったい。" class="wp-image-13925" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-schoberioides-fruit-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-schoberioides-fruit-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-schoberioides-fruit-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-schoberioides-fruit-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-schoberioides-fruit.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">キジカクシの葉状枝と果実：直立、葉状枝が3～7個束生し、かま形に湾曲し平べったい。｜By Repina Tatyana – https://www.inaturalist.org/photos/52482346, CC BY 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=105597091</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の全形" class="wp-image-13913" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アスパラガス（オランダキジカクシ）の全形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E6%9E%9D-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E6%9E%9D-1024x768.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の枝" class="wp-image-13914" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アスパラガス（オランダキジカクシ）の枝｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の葉状枝：直立、葉状枝が5～8本が束生し、まっすぐで細い。" class="wp-image-13915" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アスパラガス（オランダキジカクシ）の葉状枝：直立、葉状枝が5～8本が束生し、まっすぐで細い。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-scalelike-leaf-1024x669.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="669" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-scalelike-leaf-1024x669.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の鱗状葉" class="wp-image-13926" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-scalelike-leaf-1024x669.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-scalelike-leaf-300x196.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-scalelike-leaf-768x502.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-scalelike-leaf-1536x1003.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-scalelike-leaf.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">アスパラガス（オランダキジカクシ）の鱗状葉｜By Stefan.lefnaer – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=127671279</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%95%BE-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%95%BE-1024x768.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の蕾" class="wp-image-13917" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アスパラガス（オランダキジカクシ）の蕾｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-male-flower-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-male-flower-1024x768.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の雄花" class="wp-image-13927" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-male-flower-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-male-flower-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-male-flower-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-male-flower-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-male-flower.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">アスパラガス（オランダキジカクシ）の雄花｜By Agnieszka Kwiecień, Nova – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=125377000</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-female-flower-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-female-flower-1024x768.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の雌花" class="wp-image-13928" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-female-flower-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-female-flower-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-female-flower-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-female-flower-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-female-flower.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">アスパラガス（オランダキジカクシ）の雌花｜By Agnieszka Kwiecień, Nova – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=125377004</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-fruit-1024x683.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="683" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-fruit-1024x683.jpg" alt="アスパラガス（オランダキジカクシ）の果実" class="wp-image-13929" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-fruit-1024x683.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-fruit-300x200.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-fruit-768x512.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-fruit-1536x1024.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/asparagus-officinalis-fruit.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">アスパラガス（オランダキジカクシ）の果実｜By Rudolphous – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=93277679</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-%E3%82%AF%E3%82%B5%E3%82%B9%E3%82%AE%E3%82%AB%E3%82%BA%E3%83%A9-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-%E3%82%AF%E3%82%B5%E3%82%B9%E3%82%AE%E3%82%AB%E3%82%BA%E3%83%A9-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" alt="クサスギカズラの葉状枝：つる性で、葉状枝が1～3本束生し、かま形で3稜がある、写真でも同じ場所から1本しか生えていない葉状枝が確認できる。" class="wp-image-13923" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>クサスギカズラの葉状枝：つる性で、葉状枝が1～3本束生し、かま形で3稜がある、写真でも同じ場所から1本しか生えていない葉状枝が確認できる。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc3">引用文献</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">神奈川県植物誌調査会. 2018. 神奈川県植物誌2018 電子版. 神奈川県植物誌調査会, 小田原. 1803pp. ISBN: 9784991053726</p>



<p class="wp-block-paragraph">RBG Kew. 2024. The International Plant Names Index and World Checklist of Vascular Plants. Plants of the World Online. <a rel="noopener" target="_blank" href="http://www.ipni.org/">http://www.ipni.org</a> and <a rel="noopener" target="_blank" href="https://powo.science.kew.org/">https://powo.science.kew.org/</a></p>
		<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="13907" data-ulike-nonce="a461c4b7b7" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_13907"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+1"></span>			</div></div>
	]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>ムスカリ・ブドウムスカリ・ルリムスカリの違いは？似た種類の見分け方を解説</title>
		<link>https://ecological-information.com/archives/12085</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ikeda, K.]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 18 Mar 2024 08:03:31 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[植物]]></category>
		<category><![CDATA[キジカクシ科]]></category>
		<category><![CDATA[シソ科]]></category>
		<category><![CDATA[分類]]></category>
		<category><![CDATA[園芸]]></category>
		<category><![CDATA[形態]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://ecological-information.com/?p=12085</guid>

					<description><![CDATA[ムスカリ・ブドウムスカリ・ルリムスカリはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ムスカリ属に含まれる多年草で、早春の3～4月になると総状花序についた青い壺型の花を多数下向きに咲かせ、可愛いためか園芸では観賞用にとても人気 [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="12085" data-ulike-nonce="9e45c243fc" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_12085"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+4"></span>			</div></div>
	
<p class="wp-block-paragraph">ムスカリ・ブドウムスカリ・ルリムスカリはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ムスカリ属に含まれる多年草で、早春の3～4月になると総状花序についた青い壺型の花を多数下向きに咲かせ、可愛いためか園芸では観賞用にとても人気な仲間です。ところが、ムスカリ類に関しては、日本ではきちんとした種類の区別方法を記載したものは少なく混乱が生じているようです。<strong><span class="marker-under-red">アメリカ合衆国の植物図鑑を確認すると区別方法が記載されており、これによれば花序あたりの花の数と花の色を確認することで区別できることが分かります。</span></strong>本記事ではムスカリ属の分類・形態について解説していきます。</p>




  <div id="toc" class="toc tnt-number toc-center tnt-number border-element"><input type="checkbox" class="toc-checkbox" id="toc-checkbox-6" checked><label class="toc-title" for="toc-checkbox-6">目次</label>
    <div class="toc-content">
    <ol class="toc-list open"><li><a href="#toc1" tabindex="0">ムスカリ・ブドウムスカリ・ルリムスカリとは？</a></li><li><a href="#toc2" tabindex="0">ムスカリ・ブドウムスカリ・ルリムスカリの違いは？</a></li><li><a href="#toc3" tabindex="0">他に似た種類はいる？ラベンダーとの違いは？</a></li><li><a href="#toc4" tabindex="0">引用文献</a></li></ol>
    </div>
  </div>

<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc1">ムスカリ・ブドウムスカリ・ルリムスカリとは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ムスカリ <em>Muscari neglectum</em> は別名ムスカリ・ネグレクタム、ブドウヒヤシンス（葡萄風信子）。地中海沿岸のヨーロッパ・北アフリカ・西アジア・コーカサスに分布し、道端・野原・森・放棄された庭園に生える多年草です。観賞用に日本を含む世界中で栽培され、イギリス・北アメリカなどに帰化しています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ブドウムスカリ（葡萄ムスカリ） <em>Muscari armeniacum</em> は別名オオルリムスカリ、ムスカリ・アルメニアクム、ムスカリ・アルメニアカム。ユーゴスラビア・ブルガリア・ギリシャ・コーカサス・トルコに分布する多年草です。観賞用に日本を含む世界中で栽培され、西ヨーロッパ・北アメリカなどに帰化しています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ルリムスカリ（瑠璃ムスカリ） <em>Muscari botryoides</em> は別名ムスカリ・ボトリオイデス。フランスからウクライナまでのヨーロッパに分布し、道端・野原・森・放棄された庭園に生える多年草です。観賞用に日本を含む世界中で栽培され、イギリス・北アメリカなどに帰化しています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">いずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ムスカリ属に含まれる多年草で、早春の3～4月になると総状花序についた青い壺型の花を多数下向きに咲かせ、可愛いためか園芸では観賞用にとても人気な仲間です。街を歩くと庭などに必ず見かけると言っても過言ではないでしょう。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/3677" title="【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサスギカズラ属・ナギイカ...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2022.08.24</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<p class="wp-block-paragraph">ところが、ムスカリ類に関しては、日本ではきちんとした種類の区別方法を記載したものは少ない上に<cite>『Google画像検索』</cite>で海外の写真を検索しても間違っているものが多いです。<cite>『日本語版Wikipedia』</cite>も間違っているようです。ムスカリの区別には正しい情報が少なく、多くの人が苦戦しているのかもしれません。</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"ムスカリ 苗","b":"ノーブランド品","t":"234034","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/51OzwUgHvEL._SL500_.jpg","\/51PXEVNbjhL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B0CWDN9ZJH","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B0CWDN9ZJH","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA%20%E8%8B%97\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA%20%E8%8B%97","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"8BIOE","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-8BIOE">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc2">ムスカリ・ブドウムスカリ・ルリムスカリの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">これら3種には比較的はっきりした違いがあることがアメリカの植物図鑑に記されています（Flora of North America Editorial Committee, 2002）。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">まず、総状花序としてつく花に関して、ムスカリとブドウムスカリでは20～40個であるのに対して、ルリムスカリでは12～20個という違いがあります。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">要するにムスカリとブドウムスカリの方が沢山花がついているということです。これは「ブドウムスカリ」という名前の由来にもなっており、花序がブドウの果序（房）のように見えるということなのでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>また、葉に関してもムスカリとブドウムスカリでは幅が2～4mmであるのに対して、ルリムスカリでは幅が3～8mmであるという違いがあります。ややルリムスカリの方が葉が太いことが多いということです。</strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">このようにルリムスカリの区別は簡単ですが、ムスカリとブドウムスカリの違いの方は少なく花冠の色の違いだけであるとされています。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">具体的には、ムスカリでは花冠の色が黒みがかった青色であるのに対して、ブドウムスカリでは綺麗な青色～空色です。</span></strong>園芸品種ではブドウムスカリは白色になることもあります。</p>



<p class="wp-block-paragraph">このように色の違いが主であるため、乾燥標本での区別は難しいとされています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">日本国内では真の意味での「ムスカリ」を筆者はほとんど見かけることはなく、多くはブドウムスカリかルリムスカリであると思っています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-neglectum-flower-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-neglectum-flower-1024x768.jpg" alt="ムスカリの花：花序あたりの花は20～40個、明らかに花冠が黒みがかった青色。" class="wp-image-12086" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-neglectum-flower-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-neglectum-flower-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-neglectum-flower-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-neglectum-flower-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-neglectum-flower.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">ムスカリの花：花序あたりの花は20～40個、明らかに花冠が黒みがかった青色。｜By Fabrizio Tampieri – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=103888105</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ブドウムスカリの葉" class="wp-image-12087" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ブドウムスカリの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ブドウムスカリの花：花序あたりの花は20～40個、花冠は明るい青色" class="wp-image-12088" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ブドウムスカリの花：花序あたりの花は20～40個、花冠は明るい青色｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-%E3%83%AB%E3%83%AA%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-%E3%83%AB%E3%83%AA%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ルリムスカリの花：花序あたりの花の数は12～20個" class="wp-image-3751" style="width:840px;height:auto" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ルリムスカリの花：花序あたりの花の数は12～20個｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc3">他に似た種類はいる？ラベンダーとの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ムスカリ属には他にも多数の種類が知られていますが、日本国内では稀なので省略します。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ハネムスカリ（羽根ムスカリ） <em>Muscari comosum</em> という種類は別名ムスカリ・コモスムで、花序上部の花の花柄が非常に長く、羽根突きの「羽根」を思わせるような形をしており、上記の3種と混同することはまずありません。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-comosum-flower-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-comosum-flower-1024x768.jpg" alt="ハネムスカリの花" class="wp-image-12096" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-comosum-flower-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-comosum-flower-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-comosum-flower-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-comosum-flower-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/muscari-comosum-flower.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">ハネムスカリの花｜By Robert Flogaus-Faust – Own work, CC BY 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=118261779</figcaption></figure>



<p class="wp-block-paragraph"><cite>『Google検索』</cite>ではラベンダーとの違いもよく検索されているようです。確かにラベンダーはムスカリと同様に青い花序を作りますが、ラベンダーはシソ科であり、葉に毛や匂いがある点、花冠は上向きになる点など同じ部分を見つけるのが難しいほど異なっています。別記事の写真と比較してみてください。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/298" title="イングリッシュラベンダー・フレンチラベンダー・デンタータラベンダーの違いは？似た種類の見分け方を解説！精油の効果は？花の中に蕾が交じるのはなぜ？種子はヒツジが運んでいた！？" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/lavandula-dentata-flower-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/lavandula-dentata-flower-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/lavandula-dentata-flower-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/lavandula-dentata-flower-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">イングリッシュラベンダー・フレンチラベンダー・デンタータラベンダーの違いは？似た種類の見分け方を解説！精油の効果は？花の中に蕾が交じるのはなぜ？種子はヒツジが運んでいた！？</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">ラベンダーは園芸で大人気で紫色の花を咲かせる種類として知られており、薬用としても名高いです。しかし、その区別について適切に書いている記事は少数です。ラベンダーの見た目の違いは「品種」の違いというわけではなく、全くの別種です。代表的な3種イン...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2021.09.21</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc4">引用文献</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">Flora of North America Editorial Committee. 2002. Flora of North America (Vol. 26 Liliidae). Oxford University Press, ‎Oxford. 752pp. ISBN: 9780195152081</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"Flora of North America: Magnoliophyta : Liliidae : Liliales and Orchidales","b":"Oxford University Press, USA","t":"9780195152081","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/41FFqJpJF+L._SL500_.jpg","\/41FFqJpJF+L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/0195152085","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/0195152085","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/Flora%20of%20North%20America%3A%20Magnoliophyta%20%3A%20Liliidae%20%3A%20Liliales%20and%20Orchidales\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=Flora%20of%20North%20America%3A%20Magnoliophyta%20%3A%20Liliidae%20%3A%20Liliales%20and%20Orchidales","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"SXqXu","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-SXqXu">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->
		<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="12085" data-ulike-nonce="9e45c243fc" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_12085"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+4"></span>			</div></div>
	]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>アガベ（竜舌蘭）とユッカ（君が代蘭）の違いは？似た種類の見分け方を解説！寿命が100年は嘘？テキーラの原料になるのは嘘？</title>
		<link>https://ecological-information.com/archives/11965</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ikeda, K.]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 08 Mar 2024 04:06:57 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[植物]]></category>
		<category><![CDATA[キジカクシ科]]></category>
		<category><![CDATA[コミカンソウ科]]></category>
		<category><![CDATA[ラン科]]></category>
		<category><![CDATA[分類]]></category>
		<category><![CDATA[利用方法]]></category>
		<category><![CDATA[形態]]></category>
		<category><![CDATA[文化]]></category>
		<category><![CDATA[生態]]></category>
		<category><![CDATA[進化]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://ecological-information.com/?p=11965</guid>

					<description><![CDATA[リュウゼツラン・アオノリュウゼツラン・アガベ・キミガヨラン・ユッカはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）に含まれ、子供や大人の背丈ほどになることがあるほど大型で、平行脈になっている単子葉を持つことが大きな特徴です。そ [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="11965" data-ulike-nonce="48c8fc51ea" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_11965"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+3"></span>			</div></div>
	
<p class="wp-block-paragraph">リュウゼツラン・アオノリュウゼツラン・アガベ・キミガヨラン・ユッカはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）に含まれ、子供や大人の背丈ほどになることがあるほど大型で、平行脈になっている単子葉を持つことが大きな特徴です。その迫力と乾燥に強いことから日本でも頻繁に観賞用に栽培されます。しかし、呼び名が多く混乱のもととなっています。<strong><span class="marker-under-red">アガベはリュウゼツランとアオノリュウゼツランなどの複数種を含む言葉で、ユッカはキミガヨランなど複数種を含む言葉です。アガベとユッカは花の形で区別されます。リュウゼツランとアオノリュウゼツランの違いは色だけです。</span></strong>リュウゼツランが「世紀の植物」と呼ばれたり、テキーラの原料になるとされる話がありますが、いずれも少し事実と異なります。本記事ではリュウゼツランの分類・生態・文化について解説していきます。</p>




  <div id="toc" class="toc tnt-number toc-center tnt-number border-element"><input type="checkbox" class="toc-checkbox" id="toc-checkbox-8" checked><label class="toc-title" for="toc-checkbox-8">目次</label>
    <div class="toc-content">
    <ol class="toc-list open"><li><a href="#toc1" tabindex="0">リュウゼツラン・アオノリュウゼツラン・アガベ・キミガヨラン・ユッカとは？</a></li><li><a href="#toc2" tabindex="0">アガベとユッカの違いは？</a></li><li><a href="#toc3" tabindex="0">リュウゼツランとアオノリュウゼツランの違いは？</a></li><li><a href="#toc4" tabindex="0">リュウゼツランが寿命が100年は嘘？なぜ長期間花が咲かない？</a></li><li><a href="#toc5" tabindex="0">リュウゼツランがテキーラの原料になるのは嘘？</a></li><li><a href="#toc6" tabindex="0">引用文献</a></li></ol>
    </div>
  </div>

<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc1">リュウゼツラン・アオノリュウゼツラン・アガベ・キミガヨラン・ユッカとは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">アオノリュウゼツラン（青の竜舌蘭） <em>Agave americana</em> subsp. <em>americana</em> はメキシコおよびアメリカ合衆国テキサス州原産で、日本を含む世界中で観賞用に栽培され、一部の国で帰化し、暑い気候や干魃がおこる場所に生える常緑性多年草です。繊維や発酵酒（プルケ・オクトリ）や蒸留酒（メスカル）の原料にもなります。</p>



<p class="wp-block-paragraph">リュウゼツラン（竜舌蘭） <em>Agave americana</em> ‘Marginata’ はアオノリュウゼツランの園芸品種です。日本を含む世界中で観賞用に栽培されます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">アガベは<em>Agave</em>属（リュウゼツラン属）を含まれる植物の総称で、上記2種の他フキアゲ <em>Agave stricta</em> や、ササノユキ<em> Agave victorae-reginae</em> などを含みます。　 </p>



<p class="wp-block-paragraph">キミガヨラン（君が代蘭） <em>Yucca gloriosa</em> var. <em>recurvifolia</em> はアツバキミガヨラン <em>Yucca gloriosa</em> var. <em>gloriosa</em> の変種で、アメリカ合衆国南東部に生える常緑低木です。日本を含む世界中で観賞用に栽培されます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ユッカは<em>Yucca</em>属（イトラン属）に含まれる植物の総称で、上記2種の他イトラン <em>Yucca flaccida</em> や、センジュラン <em>Yucca aloifolia</em> などを含みます。別名は青年の木。</p>



<p class="wp-block-paragraph">いずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）に含まれ、子供や大人の背丈ほどになることがあるほど大型で、平行脈になっている単子葉を持つことが大きな特徴です。その迫力と乾燥に強いことから日本でも頻繁に観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/3677" title="【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサスギカズラ属・ナギイカ...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2022.08.24</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<p class="wp-block-paragraph">しかし、これらの用語はインターネットでは混同されることがあるようです。キミガヨランを間違ってリュウゼツランとして紹介されているサイトも見受けられます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">なお、リュウゼツランもキミガヨランも「ラン」と付いていますが、ラン科ではありません。ラン科の花は花弁と萼が巧みに組み合わさった派手な「ラン形花冠（orchidaceous corolla）」を作りますが、これらの花はそのような形になっていません。</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"アオノリュウゼツラン","b":"ノーブランド品","t":"ag-170908","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/41lo9uHqhMS._SL500_.jpg","\/41wn+cEKtOL._SL500_.jpg","\/515s4-OvUPL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B077172MWY","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B077172MWY","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%82%A2%E3%82%AA%E3%83%8E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%82%A2%E3%82%AA%E3%83%8E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"j82mq","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-j82mq">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc2">アガベとユッカの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">上述のように、アガベはリュウゼツランなど複数の種類、ユッカはキミガヨランなど複数の種類を指す言葉です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">では、アガベとユッカの違いはどこにあるのでしょうか？</p>



<p class="wp-block-paragraph">ここで挙げた種類ではリュウゼツラン・アオノリュウゼツランとキミガヨランの違いということになります。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">分類上の決定的な違いとしては、アガベでは数十年に1回、1個体においてただ1度だけ上向きの花が咲き、花には緑色の花被片（花びらと萼の区別がつかないもの）が短くあるだけなのに対して、ユッカでは毎年、5～10月に不定期に下向きの花が咲き、花には白色の大きな花被片があるということが挙げられます（Flora of North America Editorial Committee, 2002）。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">この違いは元々の原産地での送粉生態、つまりどのような動物によって花粉を運んでもらい受粉するのかという違いが大きな原因となっています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">アガベは一般的に夜行性のコウモリ媒で、コウモリに夜間蜜や花粉を与えて、花粉を別個体に運んでもらいます（Trejo-Salazar et al., 2016; Eguiarte et al., 2021）。そのため夜間に視覚を利用しないコウモリに適応して目立った花被片を持っていないのです。ただし、稀にアオノリュウゼツランのように昼行性のハチドリもやってくる種類も居ます（Knudsen &amp; Tollsten, 1995）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">一方、ユッカは昆虫媒で、しかも種類ごとに特別なユッカガと呼ばれる特殊な蛾のみがやってきます（川北，2012；石井，2020）。メスの蛾はユッカの雌しべに産卵し、子どもの幼虫の餌とする代わりに、メスの蛾はユッカから花粉を触覚で掻き出し運んでいきます。そのため、ユッカの花被片は蛾に目立ち、潜り込んでもらうため、白く下向きになっているのです。この関係はユッカの種類ごとにほぼ1対1対応した蛾がやってくることが知られており、「絶対送粉共生」と呼ばれています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">このような大きな生態の違いを考えると似ているものの、全く異なる種類であることがわかるでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph">また、アガベでは茎は非常に短いかまたは不明瞭でほとんど葉からできているような印象を受けますが、ユッカでは葉に覆われた幹を作ります。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>リュウゼツラン・アオノリュウゼツランとキミガヨランに限れば葉は全く異なり、アガベでは幅が広く肉厚で刺があるのに対して、ユッカでは幅が狭く薄く刺がないという違いがあります。</strong></p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="キミガヨランの葉" class="wp-image-3769" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>キミガヨランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="キミガヨランの花：ユッカガ専用の下向きの白い花被片" class="wp-image-3770" style="width:840px;height:auto" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>キミガヨランの花：ユッカガ専用の下向きの白い花被片｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc3">リュウゼツランとアオノリュウゼツランの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">リュウゼツランとアオノリュウゼツランの違いはどうでしょうか？</p>



<p class="wp-block-paragraph">実は学名を見れば分かりますが、「リュウゼツラン」は「アオノリュウゼツラン」の園芸品種です。したがって、基本的な形態や生態は全く同じと考えて構いません。</p>



<p class="wp-block-paragraph">学名は「アオノリュウゼツラン」→「リュウゼツラン」と派生していますが、和名は「リュウゼツラン」→「アオノリュウゼツラン」と派生しており、命名の順番が逆になっていることには注意しましょう。つまりアオノリュウゼツランが本来はオリジナルで野生型であるということになります。日本に伝わる過程で誤解が生じたのでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">違いとしては、リュウゼツランでは葉縁が白い斑入りになっているのに対して、アオノリュウゼツランではそのようなものはなく一様に青緑色になっています。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">その他は全く同じです。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="リュウゼツランの全形と葉：葉縁が白い斑入り。" class="wp-image-3765" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>リュウゼツランの全形と葉：葉縁が白い斑入り。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-%E3%82%A2%E3%82%AA%E3%83%8E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-%E3%82%A2%E3%82%AA%E3%83%8E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="アオノリュウゼツランの全形と葉：模様はない。" class="wp-image-3764" style="width:840px;height:auto" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アオノリュウゼツランの全形と葉：模様はない。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-full"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-americana-subsp-americana-flower.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="625" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-americana-subsp-americana-flower.jpg" alt="アオノリュウゼツランの花：コウモリ専用の上向きの緑色の花被片" class="wp-image-12009" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-americana-subsp-americana-flower.jpg 800w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-americana-subsp-americana-flower-300x234.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-americana-subsp-americana-flower-768x600.jpg 768w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px"></a><figcaption class="wp-element-caption">アオノリュウゼツランの花：コウモリ専用の上向きの緑色の花被片｜By Karuna786 – Own work, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=22397717</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc4">リュウゼツランが寿命が100年は嘘？なぜ長期間花が咲かない？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">リュウゼツランは寿命の長さから「世紀の植物」と呼ばれ、日本では50～100年以上生きるとされることもあります。これは本当なのでしょうか？</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">実際の科学的な論文は発見できませんでしたが、おそらくこれは誇張のし過ぎで<cite>『英語版Wikipedia』</cite>など英語圏の情報を参照すると通常は10～30年生きるとされています。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">もしかしたら日本は原産国とは環境が異なり生育が遅くなり本当に50～100年生きる可能性もありますが、おそらく科学的には検証されていません。</p>



<p class="wp-block-paragraph">また「リュウゼツラン」というのが「アガベ（リュウゼツラン属）」という意味で、他の種類のアガベも含めるのだとすればこの限りではないでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph">とはいえ、かなり長生きであることは本当です。しかも、寿命の最期にはただ1度だけ大量の花を咲かせ、花粉と蜜を分泌します。開花が終わると一生を終え、枯れてしまいます。これは「<ruby>一捻性<rt>いちねんせい</rt></ruby>植物」と呼ばれる植物の特徴です。なぜこのようなことをするのでしょうか？これでは受粉する機会が少なく子孫を残すのが難しいように思えます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">これは上述のようにコウモリ媒への適応が関係していると考えられています（Eguiarte et al., 2021）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">リュウゼツランはコウモリが満足する豊富な花粉や蜜といった餌を用意するために、茎の中にアグアミエル（アガベシロップ）を蓄えることが知られています。これは非常に甘く、ヒトからはそのままシロップとして食用にしたり、後述のようにプルケやメスカル（テキーラはその一種）のようなお酒として利用されます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">寿命が長く、めったに開花しないのはこれらの生産にとても長い時間がかかるからです。</p>



<p class="wp-block-paragraph">しかしそれならなぜコウモリ媒がそもそも進化したのでしょうか？</p>



<p class="wp-block-paragraph">その理由としては、リュウゼツランの原産地である暑い気候や干魃がおこる場所では、送粉・受粉を行ってくれる昆虫や鳥類が乏しかったことが大きく影響しているでしょう。アオノリュウゼツランでは昼行性のハチドリも受粉に貢献しています（Knudsen &amp; Tollsten, 1995）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">なお、枯れて寿命を終えるとは言いましたが、果実を作りますし、根元から不定芽を出し次世代として成長も続けます。したがって、絶滅してしまうことはないのです。</p>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc5">リュウゼツランがテキーラの原料になるのは嘘？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">よくある誤解として「リュウゼツランはテキーラの原料になる」というものがあります。</p>



<p class="wp-block-paragraph">私が学生時代愛読していた漫画<cite>『もやしもん』</cite>の5巻でもメキシコからの帰国子女である川浜拓馬が学内のリュウゼツランを伐採して（！）、アグアミエル（アガベシロップ）をプルケ（アガベの発酵酒）の原料にしてしまうという描写があります。その中で「リュウゼツランはテキーラの原料になる」という旨の発言をしています。</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"もやしもん（１） (イブニングコミックス)","b":"講談社","t":"9784063521061","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51+yUZa5U3L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B06XPC1KLW","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B06XPC1KLW","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%82%82%E3%82%84%E3%81%97%E3%82%82%E3%82%93%EF%BC%88%EF%BC%91%EF%BC%89%20(%E3%82%A4%E3%83%96%E3%83%8B%E3%83%B3%E3%82%B0%E3%82%B3%E3%83%9F%E3%83%83%E3%82%AF%E3%82%B9)\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%82%82%E3%82%84%E3%81%97%E3%82%82%E3%82%93%EF%BC%88%EF%BC%91%EF%BC%89%20(%E3%82%A4%E3%83%96%E3%83%8B%E3%83%B3%E3%82%B0%E3%82%B3%E3%83%9F%E3%83%83%E3%82%AF%E3%82%B9)","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"mbaqb","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-mbaqb">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph">しかし、これは少し誤解を孕む発言でしょう。この「リュウゼツラン」が「アガベ（リュウゼツラン属）」という意味なら問題ないですが、「アオノリュウゼツラン <em>Agave americana</em>」という意味なら間違いです。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">なぜならテキーラ規制委員会によって「テキーラはテキーラ町で製造され、テキーラーリュウゼツラン（ブルーアガベ） <em>Agave tequilana</em> が主成分として用いられるものを指す」とブランド保護のために明確に定義されているからです（倉光，2021）。</span></strong>これはワインと同じです。</p>



<p class="wp-block-paragraph">テキーラーリュウゼツランはアオノリュウゼツラン（とリュウゼツラン）と見た目はかなり似ていますが、葉にある刺が赤くなる全くの別種で、分布もメキシコのみでアオノリュウゼツランのようにアメリカ合衆国には分布しませんし、日本での植栽も野外ではおそらく難しく少ないです。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-tequilana-whole-shape-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-tequilana-whole-shape-1024x768.jpg" alt="テキーラーリュウゼツラン（ブルーアガベ）の全形と葉" class="wp-image-12010" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-tequilana-whole-shape-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-tequilana-whole-shape-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-tequilana-whole-shape-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-tequilana-whole-shape-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/agave-tequilana-whole-shape.jpg 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption class="wp-element-caption">テキーラーリュウゼツラン（ブルーアガベ）の全形と葉｜By Leonora Enking from West Sussex, England – <em>Agave tequilana</em> (Tequila Agave), CC BY-SA 2.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=47291409</figcaption></figure>



<p class="wp-block-paragraph">ただ、テキーラはメスカルというアガベを主原料とするメキシコ特産蒸留酒の一種で、メスカル自体はアオノリュウゼツランで作られることもあります。その味がテキーラとどう違うのかは実際に飲んだ人に聞いてみたいところですね。</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"マヤ・ゴールド オーガニック アガベシロップ 360g [有機JAS] 1個","b":"マヤ・ゴールド","t":"0709565080051","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/41dHy0y+aML._SL500_.jpg","\/41YYqOa9x0L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B01MZHI918","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B01MZHI918","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%83%9E%E3%83%A4%E3%83%BB%E3%82%B4%E3%83%BC%E3%83%AB%E3%83%89%20%E3%82%AA%E3%83%BC%E3%82%AC%E3%83%8B%E3%83%83%E3%82%AF%20%E3%82%A2%E3%82%AC%E3%83%99%E3%82%B7%E3%83%AD%E3%83%83%E3%83%97%20360g%20%5B%E6%9C%89%E6%A9%9FJAS%5D%201%E5%80%8B\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%83%9E%E3%83%A4%E3%83%BB%E3%82%B4%E3%83%BC%E3%83%AB%E3%83%89%20%E3%82%AA%E3%83%BC%E3%82%AC%E3%83%8B%E3%83%83%E3%82%AF%20%E3%82%A2%E3%82%AC%E3%83%99%E3%82%B7%E3%83%AD%E3%83%83%E3%83%97%20360g%20%5B%E6%9C%89%E6%A9%9FJAS%5D%201%E5%80%8B","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"jzHVr","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-jzHVr">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"Cuervo(クエルボ) ・エスペシャル [ テキーラ 375ml ]","b":"Cuervo(クエルボ)","t":"7501035010284","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/41EHAe3c0nL._SL500_.jpg","\/41bJsQFFx2L._SL500_.jpg","\/51M8MCmatrL._SL500_.jpg","\/511sv6WH6WL._SL500_.jpg","\/51E74bBR2NL._SL500_.jpg","\/51qKLc7x9wL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B00RE4875K","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B00RE4875K","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/Cuervo(%E3%82%AF%E3%82%A8%E3%83%AB%E3%83%9C)%20%E3%83%BB%E3%82%A8%E3%82%B9%E3%83%9A%E3%82%B7%E3%83%A3%E3%83%AB%20%5B%20%E3%83%86%E3%82%AD%E3%83%BC%E3%83%A9%20375ml%20%5D\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=Cuervo(%E3%82%AF%E3%82%A8%E3%83%AB%E3%83%9C)%20%E3%83%BB%E3%82%A8%E3%82%B9%E3%83%9A%E3%82%B7%E3%83%A3%E3%83%AB%20%5B%20%E3%83%86%E3%82%AD%E3%83%BC%E3%83%A9%20375ml%20%5D","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"ECNVG","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-ECNVG">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"MONTELOBOS(モンテロボス) エスパディン 700ml [ テキーラ メスカル ] ESPADIN MEZCALS","b":"MONTELOBOS(モンテロボス)","t":"7503018819075","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/31np8BhSk7L._SL500_.jpg","\/51-lk1wHWgL._SL500_.jpg","\/51SCxBIi9DL._SL500_.jpg","\/51P6vhylyOL._SL500_.jpg","\/61RNOSLvdaL._SL500_.jpg","\/61v9cgrpcML._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B07LFKHSN4","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B07LFKHSN4","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/MONTELOBOS(%E3%83%A2%E3%83%B3%E3%83%86%E3%83%AD%E3%83%9C%E3%82%B9)%20%E3%82%A8%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%87%E3%82%A3%E3%83%B3%20700ml%20%5B%20%E3%83%86%E3%82%AD%E3%83%BC%E3%83%A9%20%E3%83%A1%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AB%20%5D%20ESPADIN%20MEZCALS\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=MONTELOBOS(%E3%83%A2%E3%83%B3%E3%83%86%E3%83%AD%E3%83%9C%E3%82%B9)%20%E3%82%A8%E3%82%B9%E3%83%91%E3%83%87%E3%82%A3%E3%83%B3%20700ml%20%5B%20%E3%83%86%E3%82%AD%E3%83%BC%E3%83%A9%20%E3%83%A1%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AB%20%5D%20ESPADIN%20MEZCALS","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"zioxE","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-zioxE">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc6">引用文献</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">Eguiarte, L. E., Jiménez Barrón, O. A., Aguirre-Planter, E., Scheinvar, E., Gamez, N., Gasca-Pineda, J., … &amp; Souza, V. 2021. Evolutionary ecology of <em>Agave</em>: distribution patterns, phylogeny, and coevolution (an homage to Howard S. Gentry). American Journal of Botany 108(2): 216-235. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1002/ajb2.1609">https://doi.org/10.1002/ajb2.1609</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">Flora of North America Editorial Committee. 2002. Flora of North America (Vol. 26 Liliidae). Oxford University Press, ‎Oxford. 752pp. ISBN: 9780195152081</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"Flora of North America: Magnoliophyta : Liliidae : Liliales and Orchidales","b":"Oxford University Press, USA","t":"9780195152081","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/41FFqJpJF+L._SL500_.jpg","\/41FFqJpJF+L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/0195152085","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/0195152085","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/Flora%20of%20North%20America%3A%20Magnoliophyta%20%3A%20Liliidae%20%3A%20Liliales%20and%20Orchidales\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=Flora%20of%20North%20America%3A%20Magnoliophyta%20%3A%20Liliidae%20%3A%20Liliales%20and%20Orchidales","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"SXqXu","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-SXqXu">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">石井博. 2020. 花と昆虫のしたたかで素敵な関係 受粉にまつわる生態学. ベレ出版, 東京. 290pp. ISBN: 9784860646103</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"花と昆虫のしたたかで素敵な関係 受粉にまつわる生態学","b":"ベレ出版","t":"9784860646103","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/51j4YofkQuL._SL500_.jpg","\/51u831qOsAL._SL500_.jpg","\/419jlk8W2BL._SL500_.jpg","\/41ODKZNEu-L._SL500_.jpg","\/51yDmSQwJyL._SL500_.jpg","\/516Rq3XFbTL._SL500_.jpg","\/51S0rWFWHJL._SL500_.jpg","\/51vr4KfpEzL._SL500_.jpg","\/51ZuQ0DIw7L._SL500_.jpg","\/41WRJQUUXaL._SL500_.jpg","\/41XTXuA1FoL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/486064610X","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/486064610X","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E8%8A%B1%E3%81%A8%E6%98%86%E8%99%AB%E3%81%AE%E3%81%97%E3%81%9F%E3%81%9F%E3%81%8B%E3%81%A7%E7%B4%A0%E6%95%B5%E3%81%AA%E9%96%A2%E4%BF%82%20%E5%8F%97%E7%B2%89%E3%81%AB%E3%81%BE%E3%81%A4%E3%82%8F%E3%82%8B%E7%94%9F%E6%85%8B%E5%AD%A6\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E8%8A%B1%E3%81%A8%E6%98%86%E8%99%AB%E3%81%AE%E3%81%97%E3%81%9F%E3%81%9F%E3%81%8B%E3%81%A7%E7%B4%A0%E6%95%B5%E3%81%AA%E9%96%A2%E4%BF%82%20%E5%8F%97%E7%B2%89%E3%81%AB%E3%81%BE%E3%81%A4%E3%82%8F%E3%82%8B%E7%94%9F%E6%85%8B%E5%AD%A6","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"OWaj1","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-OWaj1">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph">Knudsen, J. T., &amp; Tollsten, L. 1995. Floral scent in bat-pollinated plants: a case of convergent evolution. Botanical Journal of the Linnean Society 119(1): 45-57. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1111/j.1095-8339.1995.tb00728.x">https://doi.org/10.1111/j.1095-8339.1995.tb00728.x</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">川北篤. 2012. 絶対送粉共生はいかに海を渡ったか―コミカンソウ科-ハナホソガ属共生系の島嶼生物地理. 日本生態学会誌 62(3): 321-327. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.18960/seitai.62.3_321">https://doi.org/10.18960/seitai.62.3_321</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/ScholarlyArticle" itemprop="citation">倉光潤. 2021. テキーラとメスカルの輸出戦略から考える本格焼酎. 日本醸造協会誌 116(2): 77-88. ISSN: 0914-7314, <a rel="noopener" target="_blank" href="https://agriknowledge.affrc.go.jp/RN/2030937155">https://agriknowledge.affrc.go.jp/RN/2030937155</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Trejo-Salazar, R. E., Eguiarte, L. E., Suro-Piñera, D., &amp; Medellin, R. A. 2016. Save our bats, save our tequila: industry and science join forces to help bats and agaves. Natural Areas Journal 36(4): 523-530. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.3375/043.036.0417">https://doi.org/10.3375/043.036.0417</a></p>
		<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="11965" data-ulike-nonce="48c8fc51ea" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_11965"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="+3"></span>			</div></div>
	]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？似た種類の見分け方を解説</title>
		<link>https://ecological-information.com/archives/9785</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ikeda, K.]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 17 Aug 2023 11:43:52 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[植物]]></category>
		<category><![CDATA[キジカクシ科]]></category>
		<category><![CDATA[分類]]></category>
		<category><![CDATA[園芸]]></category>
		<category><![CDATA[常緑]]></category>
		<category><![CDATA[栽培]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://ecological-information.com/?p=9785</guid>

					<description><![CDATA[ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランはいずれもクサスギカズラ科ヤブラン属で林内に生える常緑多年草です。園芸でも観賞用に栽培され、花も葉もそっくりであることからよく混同される3種です。その区別は難しいですが、葉の幅と花の数や [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="9785" data-ulike-nonce="6b36c516bf" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_9785"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="0"></span>			</div></div>
	
<p class="wp-block-paragraph">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランはいずれもクサスギカズラ科ヤブラン属で林内に生える常緑多年草です。園芸でも観賞用に栽培され、花も葉もそっくりであることからよく混同される3種です。<strong><span class="marker-under-red">その区別は難しいですが、葉の幅と花の数や花茎の長さを記録すればはっきり分かるでしょう。</span></strong>本記事ではヤブラン属の分類について解説していきます。</p>




  <div id="toc" class="toc tnt-number toc-center tnt-number border-element"><input type="checkbox" class="toc-checkbox" id="toc-checkbox-10" checked><label class="toc-title" for="toc-checkbox-10">目次</label>
    <div class="toc-content">
    <ol class="toc-list open"><li><a href="#toc1" tabindex="0">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランとは？</a></li><li><a href="#toc2" tabindex="0">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？</a></li><li><a href="#toc3" tabindex="0">ヤブランの品種は？</a></li><li><a href="#toc4" tabindex="0">引用文献</a></li></ol>
    </div>
  </div>

<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc1">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランとは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ヤブラン（藪蘭・薮蘭） <em>Liriope muscari</em> は日本の本州（関東地方以西）・四国・九州・琉球；朝鮮・中国・台湾に分布し、照葉樹やスギ植林の林内に生える常緑多年草です（神奈川県植物誌調査会，2018）。花期は8〜10月。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ヒメヤブラン（姫藪蘭） <em>Liriope minor</em> は日本の北海道・本州・四国・九州・琉球；朝鮮・中国に分布し、海岸からシイ・カシ帯の草地や土手、疎林の中に生える常緑多年草です。花期は7〜9月。</p>



<p class="wp-block-paragraph">コヤブラン（小藪蘭） <em>Liriope spicata</em> は別名リュウキュウヤブラン。日本の本州（中部）～鹿児島・屋久島；朝鮮・台湾・中国・インドシナに分布し、山地の林内などに生える常緑多年草です。花期は7～9月。</p>



<p class="wp-block-paragraph">いずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ヤブラン属で林内に生える常緑多年草です。園芸でも観賞用に栽培され、花も葉もそっくりであることからよく混同される3種です。コヤブランが「ヤブラン」として販売されていることもよくあります。そのため区別が難しいでしょう。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/3677" title="【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサスギカズラ属・ナギイカ...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2022.08.24</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"ヤブラン 苗","b":"ＩＴＡＮＳＥ","t":"4582725101669","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/61RpU5ygqcL._SL500_.jpg","\/61sk-W0z51L._SL500_.jpg","\/51IP7a+wrCL._SL500_.jpg","\/51LEItQf5UL._SL500_.jpg","\/51kYbP+WV8L._SL500_.jpg","\/41IImyRMLsL._SL500_.jpg","\/413XAR0oA1L._SL500_.jpg","\/51ZTYu8jt5L._SL500_.jpg","\/618QU3dT+9L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B0CKQZPZHQ","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B0CKQZPZHQ","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3%20%E8%8B%97\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3%20%E8%8B%97","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"5pkDS","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-5pkDS">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"ヒメヤブラン 9.0cmポット 苗","b":"トオヤマグリーン","t":"","d":"https:\/\/thumbnail.image.rakuten.co.jp","c_p":"\/@0_mall\/greenbox\/cabinet","p":["\/i6\/624501_1.jpg","\/c6\/6245.jpg","\/c6\/6245_2.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/item.rakuten.co.jp\/greenbox\/624501\/","t":"rakuten","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/item.rakuten.co.jp\/greenbox\/624501\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":0},{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/s\/ref=nb_sb_noss_1?__mk_ja_JP=%E3%82%AB%E3%82%BF%E3%82%AB%E3%83%8A\u0026url=search-alias%3Daps\u0026field-keywords=%E3%83%92%E3%83%A1%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3%209.0cm%E3%83%9D%E3%83%83%E3%83%88%20%E8%8B%97","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%83%92%E3%83%A1%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3%209.0cm%E3%83%9D%E3%83%83%E3%83%88%20%E8%8B%97","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"U3kEN","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-U3kEN">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"コヤブラン 苗","b":"相馬グリーン","t":"","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/41iNakSg7nL._SL500_.jpg","\/61S6s9LVDQL._SL500_.jpg","\/41Dl-d59q4L._SL500_.jpg","\/51YnY9OXIfL._SL500_.jpg","\/41p8dEz8V4L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B075SYV6F1","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B075SYV6F1","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":0},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3%20%E8%8B%97\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3%20%E8%8B%97","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"sV5qk","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-sV5qk">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc2">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">これら3種の識別は慣れないとかなり難しいですがきちんと違いが確認されています（Wu &amp; Raven, 2000）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">まず、ヤブランでは匍匐枝がないのに対して、ヒメヤブランとコヤブランでは匍匐枝を出すという違いがあります。</p>



<p class="wp-block-paragraph">この点は決定的な違いで根本を探せばはっきりするかもしれませんが、中々見つけることができないかもしれません。</p>



<p class="wp-block-paragraph">他にも花に違いがあります。ヤブラン属はいずれも普通は淡紫色の小さな花を総状に多数つけます。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>ヤブランでは花の色が濃くて、1つの花茎は高さ30～50cmとかなり大きく、多数の花が密集しているのに対して、ヒメヤブランとコヤブランでは花の色が薄くて、1つの花茎は高さ20cm以下と小さく、まばらにしかつけないという違いがあります。</strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">これで大別はできるでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ヒメヤブランとコヤブランに関しては一応植物学的には、ヒメヤブランでは雄しべの葯の長さが1～1.5mmであるのに対して、コヤブランでは2mmであるという違いが挙げられています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">しかし、あまり実用的ではないでしょう。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>他の違いとしてはやはり花に違いがあり、ヒメヤブランでは1つの花茎に花を5～12個しかつけないのに対して、コヤブランでは1つの花茎に花を20～200個つけます。</strong></p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>更に葉に関しては、ヒメヤブランでは葉の幅が1.5～3mmしかありませんが、コヤブランでは葉の幅が4～7（～10）mmもあります。</strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">以上2点は決定的な違いです。</p>



<figure class="wp-block-image aligncenter size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-muscari-flower-768x1024.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="768" height="1024" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-muscari-flower-768x1024.jpg" alt="ヤブランの葉と花：葉はかなり大型、花茎は30cm以上" class="wp-image-9788" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-muscari-flower-768x1024.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-muscari-flower-225x300.jpg 225w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-muscari-flower.jpg 1024w" sizes="(max-width: 768px) 100vw, 768px"></a><figcaption class="wp-element-caption">ヤブランの葉と花：葉はかなり大型、花茎は30cm以上｜By Syrio – Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=61837810</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image aligncenter size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-minor-flower-768x1024.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="768" height="1024" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-minor-flower-768x1024.jpg" alt="ヒメヤブランの葉と花：葉はかなり細い、花の数が極端に少ない。" class="wp-image-9793" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-minor-flower-768x1024.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-minor-flower-225x300.jpg 225w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/liriope-minor-flower.jpg 1024w" sizes="(max-width: 768px) 100vw, 768px"></a><figcaption class="wp-element-caption">ヒメヤブランの葉と花：葉はかなり細い、花の数が極端に少ない。｜By Qwert1234 – Qwert1234’s file, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=27673172</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="コヤブランの葉と花：花茎は高さ20cm以下、花が20～200個、この個体は花の色がやや濃いめ。" class="wp-image-9791" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>コヤブランの葉と花：花茎は高さ20cm以下、花が20～200個、この個体は花の色がやや濃いめ。｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc3">ヤブランの品種は？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ヤブランにはいくつか品種が知られています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">フイリヤブラン f. <em>variegata</em> は葉が斑入りの品種です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">シロバナヤブラン f. <em>albiflora</em> は花が白い品種です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">オキナヤブラン f. <em>praealba</em> は芽吹いてくる新葉が白い品種です。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="フイリヤブランの葉" class="wp-image-3793" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フイリヤブランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="フイリヤブランの花" class="wp-image-3794" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フイリヤブランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc4">引用文献</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">神奈川県植物誌調査会. 2018. 神奈川県植物誌2018 電子版. 神奈川県植物誌調査会, 小田原. 1803pp. ISBN: 9784991053726</p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">Wu, Z. Y., &amp; Raven, P. H. (Eds.). 2000. Flora of China (Vol. 24 Flagellariaceae through Marantaceae). Science Press, Beijing, and Missouri Botanical Garden Press, St. Louis. 431pp. ISBN: 9780915279838</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"Flora of China: Flagellariaceae Through Marantaceae","b":"Missouri Botanical Garden Press","t":"9780915279838","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/41nhi87IGDL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/0915279835","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/0915279835","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/Flora%20of%20China%3A%20Flagellariaceae%20Through%20Marantaceae\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=Flora%20of%20China%3A%20Flagellariaceae%20Through%20Marantaceae","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"NvVSY","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-NvVSY">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->
		<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="9785" data-ulike-nonce="6b36c516bf" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_9785"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="0"></span>			</div></div>
	]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧</title>
		<link>https://ecological-information.com/archives/3677</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ikeda, K.]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 24 Aug 2022 03:46:52 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[種子植物図鑑]]></category>
		<category><![CDATA[キジカクシ科]]></category>
		<category><![CDATA[コミカンソウ科]]></category>
		<category><![CDATA[ヒガンバナ科]]></category>
		<category><![CDATA[分類]]></category>
		<category><![CDATA[形態]]></category>
		<category><![CDATA[生態]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://ecological-information.com/?p=3677</guid>

					<description><![CDATA[キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサス [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="3677" data-ulike-nonce="fbffb5431b" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_3677"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="0"></span>			</div></div>
	
<p class="wp-block-paragraph">キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサスギカズラ属・ナギイカダ属）。茎頂や葉腋に花を単生させるか、総状や散形の花序をもち、多様です。両性花をつけます。花被片は離生または合着し、外花被片と内花被片が各3個あり、同形のものも異形のものもあります。子房はふつう上位。液果をもつものも、蒴果をもつものもあります。世界に広く分布し153属約2,500種があります。日本に14属56種があります。クサスギカズラ科には、液果・根茎の特徴をもつキジカクシ亜科 Asparagoideae の大部分のほか、ヤブラン亜科 Ophiopogonoideae、ツルボ亜科 Scilloideae の全体と、ツルボラン亜科 Asphodeloideae とされていたギボウシ属が含まれます。ワスレグサ科 Asphodelaceae、ヒガンバナ科 Amaryllidaceae などとともにキジカクシ目（クサスギカズラ目）に含まれます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">本記事ではキジカクシ科（クサスギカズラ科）の植物を図鑑風に一挙紹介します。</p>



<p class="wp-block-paragraph">基本情報は塚本（1994）、神奈川県植物誌調査会（2018）に基づいています。写真は良いものが撮れ次第入れ替えています。また、同定は筆者が行ったものですが、誤同定があった場合予告なく変更しておりますのでご了承下さい。</p>




  <div id="toc" class="toc tnt-number toc-center tnt-number border-element"><input type="checkbox" class="toc-checkbox" id="toc-checkbox-12" checked><label class="toc-title" for="toc-checkbox-12">目次</label>
    <div class="toc-content">
    <ol class="toc-list open"><li><a href="#toc1" tabindex="0">No.0557 オオアマナ Ornithogalum umbellatum</a></li><li><a href="#toc2" tabindex="0">No.0557.a ニセカイソウ Albuca bracteata</a></li><li><a href="#toc3" tabindex="0">No.0558 ニシキユリ Hyacinthus orientalis</a></li><li><a href="#toc4" tabindex="0">No.0560 ツリガネズイセン Hyacinthoides hispanica</a></li><li><a href="#toc5" tabindex="0">No.0560.a フォルベシーユキゲユリ Scilla forbesii</a></li><li><a href="#toc6" tabindex="0">No.0561 ルリムスカリ Muscari botryoides</a></li><li><a href="#toc7" tabindex="0">No.0561.a ブドウムスカリ Muscari armeniacum</a></li><li><a href="#toc8" tabindex="0">No.0561.b ポレエバンシーホシオモト Eucomis pallidiflora subsp. pole–evansii</a></li><li><a href="#toc9" tabindex="0">No.0561.c オウトゥムナリスホシオモト Eucomis autumnalis</a></li><li><a href="#toc10" tabindex="0">No.0561.d タマツルクサ Bowiea volubilis</a></li><li><a href="#toc11" tabindex="0">No.0563 オリヅルラン Chlorophytum comosum</a></li><li><a href="#toc12" tabindex="0">No.0563.1 ソトフオリヅルラン Chlorophytum comosum ‘Variegatum’</a></li><li><a href="#toc13" tabindex="0">No.0564 アオノリュウゼツラン Agave americana</a></li><li><a href="#toc14" tabindex="0">No.0564.1 リュウゼツラン Agave americana ‘Marginata’</a></li><li><a href="#toc15" tabindex="0">No.0565.a フキアゲ Agave stricta</a></li><li><a href="#toc16" tabindex="0">No.0566 アツバキミガヨラン Yucca gloriosa var. gloriosa</a></li><li><a href="#toc17" tabindex="0">No.0567 キミガヨラン Yucca gloriosa var. recurvifolia</a></li><li><a href="#toc18" tabindex="0">No.0568 イトラン Yucca filamentosa</a></li><li><a href="#toc19" tabindex="0">No.0568.a センジュラン Yucca aloifolia</a></li><li><a href="#toc20" tabindex="0">No.0568.b フイリセンジュラン Yucca aloifolia ‘Marginata’</a></li><li><a href="#toc21" tabindex="0">No.0571.a ハルシオンギボウシ Hosta ‘Halcyon’</a></li><li><a href="#toc22" tabindex="0">No.0574 コバギボウシ Hosta sieboldii var. sieboldii f. spathulata</a></li><li><a href="#toc23" tabindex="0">No.0578 センネンボク Cordyline fruticosa</a></li><li><a href="#toc24" tabindex="0">No.0578.a ニオイシュロラン Cordyline australis</a></li><li><a href="#toc25" tabindex="0">No.0579 クサスギカズラ Asparagus cochinchinensis var. lucidus</a></li><li><a href="#toc26" tabindex="0">No.0582 オランダキジカクシ Asparagus officinalis</a></li><li><a href="#toc27" tabindex="0">No.0584 リュウケツジュ Dracaena draco</a></li><li><a href="#toc28" tabindex="0">No.0584.a ベニフクリンセンネンボク Dracaena concinna</a></li><li><a href="#toc29" tabindex="0">No.0584.b ニオイセンネンボク Dracaena fragrans</a></li><li><a href="#toc30" tabindex="0">No.0584.c ホシセンネンボク(フロリダビューティ) Dracaena surculosa ‘Florida Beauty’</a></li><li><a href="#toc31" tabindex="0">No.0584.d トックリラン Beaucarnea recurvata</a></li><li><a href="#toc32" tabindex="0">No.0586.1 フクリンチトセラン Dracaena trifasciata ‘Laurentii’</a></li><li><a href="#toc33" tabindex="0">No.0587 ハラン Aspidistra elatior</a></li><li><a href="#toc34" tabindex="0">No.0588 オモト Rohdea japonica</a></li><li><a href="#toc35" tabindex="0">No.0589 キチジョウソウ Reineckea carnea</a></li><li><a href="#toc36" tabindex="0">No.0590 ヤブラン Liriope muscari</a></li><li><a href="#toc37" tabindex="0">No.0590.1 フイリヤブラン Liriope muscari f. variegata</a></li><li><a href="#toc38" tabindex="0">No.0591 コヤブラン Liriope spicata</a></li><li><a href="#toc39" tabindex="0">No.0593 ジャノヒゲ Ophiopogon japonicus var. japonicus</a></li><li><a href="#toc40" tabindex="0">No.0593.1 タマリュウ Ophiopogon japonicus var. japonicus f. nanus</a></li><li><a href="#toc41" tabindex="0">No.0593.2 シロバナナガバジャノヒゲ Ophiopogon japonicus var. umbrosus f. leucanthus</a></li><li><a href="#toc42" tabindex="0">No.0594.a ノシラン Ophiopogon jaburan</a></li><li><a href="#toc43" tabindex="0">No.0597 アマドコロ Polygonatum odoratum var. pluriflorum</a></li><li><a href="#toc44" tabindex="0">No.0599 ナルコユリ Polygonatum falcatum</a></li><li><a href="#toc45" tabindex="0">No.0601 ミヤマナルコユリ Polygonatum lasianthum</a></li><li><a href="#toc46" tabindex="0">No.0603.1 ドイツスズラン Convallaria majalis</a></li><li><a href="#toc47" tabindex="0">引用文献</a></li></ol>
    </div>
  </div>

<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc1">No.0557 オオアマナ Ornithogalum umbellatum</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。ヨーロッパ・西南アジア原産で耐寒性があり、鱗茎は球形で径3cmくらいとやや小さいが、小球をよくつけ増殖は容易です。葉はやや広く、2～16mm。典型的な個体では、中肋が白くなります。12～20個の花を散状につけ、下部の花茎は長く10cmほどになります。花径は2.5cmで花色は白く、花被弁の外側は緑色に地に白色の線条が入ります。花は午前11時ごろ開き、午後3時ごろには閉じます。開花時期は4月。地中海沿岸地方原産の帰化植物。日本へは明治の始めに観賞用に入ってきました。花序が散房状で花数が6～10個のホソバノオオアマナと混同されてきました。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-%E3%82%AA%E3%82%AA%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%8A-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-%E3%82%AA%E3%82%AA%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%8A-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="オオアマナの葉" class="wp-image-3740" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オオアマナの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-%E3%82%AA%E3%82%AA%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%8A-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-%E3%82%AA%E3%82%AA%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%8A-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="オオアマナの花" class="wp-image-3741" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557-オオアマナ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オオアマナの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc2">No.0557.a ニセカイソウ Albuca bracteata</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。径10cmになる鱗茎を持ちます。葉は根出し、長さ30～60cm、幅2～4cmの線形で、先が尾状にとがります。高さ30～80cmの花茎に50～100個ほどの花を散房～総状に密につけます。花は径2.5cmで花被片は6個あり、内側は白色地で中央に緑色の筋、外側は緑色の太い筋が目立ちます。果実は蒴果です。干ばつの時期に葉が枯れる地中植物です。南アフリカ（ケープ州とクワズール ナタール州）原産で、東アフリカの熱帯地方でも見られますが、導入された可能性があります。森林、林縁、閉ざされた森林地帯、保護された斜面に生息します。日本を含む各国で観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-%E3%83%8B%E3%82%BB%E3%82%AB%E3%82%A4%E3%82%BD%E3%82%A6-%E8%8A%B1%E5%BA%8F-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-%E3%83%8B%E3%82%BB%E3%82%AB%E3%82%A4%E3%82%BD%E3%82%A6-%E8%8A%B1%E5%BA%8F-1024x768.jpg" alt="ニセカイソウの花序" class="wp-image-3742" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花序-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花序-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花序-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花序-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花序.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニセカイソウの花序｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-%E3%83%8B%E3%82%BB%E3%82%AB%E3%82%A4%E3%82%BD%E3%82%A6-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-%E3%83%8B%E3%82%BB%E3%82%AB%E3%82%A4%E3%82%BD%E3%82%A6-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ニセカイソウの花" class="wp-image-3743" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニセカイソウの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-%E3%83%8B%E3%82%BB%E3%82%AB%E3%82%A4%E3%82%BD%E3%82%A6-%E6%9E%9C%E5%AE%9F-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-%E3%83%8B%E3%82%BB%E3%82%AB%E3%82%A4%E3%82%BD%E3%82%A6-%E6%9E%9C%E5%AE%9F-1024x768.jpg" alt="ニセカイソウの果実" class="wp-image-3744" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-果実-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-果実-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-果実-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-果実-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0557.a-ニセカイソウ-果実.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニセカイソウの果実｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc3">No.0558 ニシキユリ Hyacinthus orientalis</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">球根性多年草。別名ヒアシンス。鱗茎をもち、春先に肉質で幅2cmで長さ20cmほどの4～6個の葉を出し、その根出葉の中心部から太い花茎を立てます。4月に径3cmくらいの漏斗状の花を多数総状につけます。花被は6裂し、裂片が開出して反転します。雄しべは6個あり、花筒中部につきます。果実は3稜形の蒴果で3室からなり、3弁で裂開します。野生種の花色は青紫色ですが、桃・紅・白・黄色などの園芸品種があります。球根は層状鱗茎。母球は消耗することなしに残存肥大し、大球の場合は、3年にわたって形成された鱗片で構成されており、外側は紙状の薄い外皮でおおわれています。外皮の色は花色とほぼ同じ色をしているので、鱗茎を見ると花色がおおよそわかります。ギリシア・シリア・小アジアなどの地中海沿岸地域に分布します。16世紀にイタリアを経てヨーロッパに伝わり、オランダを中心にして改良がされたダッチ・ヒアシンスと、フランスで改良されたローマン・ヒアシンスとができました。後者は丈夫でつくりやすいですが、花も房も小さいので栽培は少なく、ダッチ・ヒアシンスのほうが一般に普及して、とくに18世紀になり人気を呼びました。日本に紹介されたのは江戸時代、安政年間（1854～60）でしたが、一般に栽培されるようになったのは大正時代（1912～26）に入ってからです。ヒアシンスは、かつて2000もの園芸品種があったといわれていますが、花色の多様性だけで、チューリップ属やスイセン属ほどには草姿や花形の変化がありません。これは野生種1種だけに由来し、種間雑種がつくられなかったためとされます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-%E3%83%8B%E3%82%B7%E3%82%AD%E3%83%A6%E3%83%AA-%E3%82%AB%E3%83%BC%E3%83%8D%E3%82%AE%E3%83%BC-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-%E3%83%8B%E3%82%B7%E3%82%AD%E3%83%A6%E3%83%AA-%E3%82%AB%E3%83%BC%E3%83%8D%E3%82%AE%E3%83%BC-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ニシキユリの花（白色花品種）" class="wp-image-3745" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-カーネギー-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-カーネギー-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-カーネギー-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-カーネギー-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニシキユリの花（白色花品種）｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-%E3%83%8B%E3%82%B7%E3%82%AD%E3%83%A6%E3%83%AA-%E3%83%94%E3%83%B3%E3%82%AF%E3%83%91%E3%83%BC%E3%83%AB-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-%E3%83%8B%E3%82%B7%E3%82%AD%E3%83%A6%E3%83%AA-%E3%83%94%E3%83%B3%E3%82%AF%E3%83%91%E3%83%BC%E3%83%AB-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ニシキユリの花（桃色花品種）" class="wp-image-3746" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-ピンクパール-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-ピンクパール-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-ピンクパール-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0558-ニシキユリ-ピンクパール-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニシキユリの花（桃色花品種）｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc4">No.0560 ツリガネズイセン Hyacinthoides hispanica</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">球根性多年草。葉は線状披針形から披針形。花期は4～5月。直立した花茎の先端に総状花序を伸ばし、やや細長い筒状で釣鐘形の先端が開いた可愛い小花を10輪ほど付けます。果実は蒴果。ポルトガルと西スペインを含むイベリア半島の西部（極端な北西部を除く）に自生していますが、日本を含む多くの国で栽培されています。多くのヨーロッパ諸国・北アメリカ・オーストラリアで帰化しています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-%E3%83%84%E3%83%AA%E3%82%AC%E3%83%8D%E3%82%BA%E3%82%A4%E3%82%BB%E3%83%B3-%E9%9D%92%E8%89%B2%E8%8A%B1%E5%9E%8B-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-%E3%83%84%E3%83%AA%E3%82%AC%E3%83%8D%E3%82%BA%E3%82%A4%E3%82%BB%E3%83%B3-%E9%9D%92%E8%89%B2%E8%8A%B1%E5%9E%8B-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ツリガネズイセンの葉" class="wp-image-3747" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ツリガネズイセンの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-%E3%83%84%E3%83%AA%E3%82%AC%E3%83%8D%E3%82%BA%E3%82%A4%E3%82%BB%E3%83%B3-%E9%9D%92%E8%89%B2%E8%8A%B1%E5%9E%8B-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-%E3%83%84%E3%83%AA%E3%82%AC%E3%83%8D%E3%82%BA%E3%82%A4%E3%82%BB%E3%83%B3-%E9%9D%92%E8%89%B2%E8%8A%B1%E5%9E%8B-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ツリガネズイセンの花" class="wp-image-3748" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560-ツリガネズイセン-青色花型-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ツリガネズイセンの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc5">No.0560.a フォルベシーユキゲユリ Scilla forbesii</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">フォルベシーユキゲユリは筆者の仮称。園芸でチオノドクサと呼ばれる個体群の一部。多年草。球根は長さ12cm、幅2cmまでの2つの葉と、長さ10.5cmまでの1つの花茎を生成します。花は広いピラミッド型の総状花序で、1茎あたり最大12個の花をつけます。下のものは外向き、上のものは上向きです。各花は直径3cmまでで、個々の花弁の長さは1.3cmです。各花被片の基部は白く、白い「目」を作り出します。花被片の外側は濃い青色から紫青色です。雄しべの基部は平らで、花の中央に密集している点で同属の別種から区別されます。トルコ西部および南部原産です。日本を含む多くの国で観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560.a-%E3%83%95%E3%82%A9%E3%83%AB%E3%83%99%E3%82%B7%E3%83%BC%E3%83%A6%E3%82%AD%E3%82%B2%E3%83%A6%E3%83%AA-%E3%83%94%E3%83%B3%E3%82%AF%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%82%A4%E3%82%A2%E3%83%B3%E3%83%88-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560.a-%E3%83%95%E3%82%A9%E3%83%AB%E3%83%99%E3%82%B7%E3%83%BC%E3%83%A6%E3%82%AD%E3%82%B2%E3%83%A6%E3%83%AA-%E3%83%94%E3%83%B3%E3%82%AF%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%82%A4%E3%82%A2%E3%83%B3%E3%83%88-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="Scilla forbesiiの花" class="wp-image-3750" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560.a-フォルベシーユキゲユリ-ピンクジャイアント-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560.a-フォルベシーユキゲユリ-ピンクジャイアント-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560.a-フォルベシーユキゲユリ-ピンクジャイアント-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0560.a-フォルベシーユキゲユリ-ピンクジャイアント-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>Scilla forbesiiの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc6">No.0561 ルリムスカリ Muscari botryoides</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。高さは20（～30）cmまで。球根は卵形、1.5〜2.5 × 1〜2cm、側枝はなく、半透明〜淡褐色。葉は2～4（～5）枚。葉身は顕著な稜があり、線形～散形、15～35（～40）cm × 3～8（～12）mm、頂部は急に縮みます。花期は3～5月。花柄は20〜35（～40）cmで通常葉をわずかに越えます。総状花序は12～20個。花は花筒は空色、球形から卵形、2～4 × 2～3mm、縁は白色、花柄は広がり、1～3（～5）mm。果実は蒴果。4〜6 × 4〜6mmで3裂します。中央ヨーロッパと南東ヨーロッパが原産で、開けた森林地帯と山の牧草地で育ちます。日本を含む各国で観賞用に栽培され、アメリカでは逸出します（Flora of North America）。ムスカリ類の同定に関しては日本のインターネットでは情報が乏しいですが、<cite>『Flora of North America』</cite>で明確に記載されています。ルリムスカリはブドウムスカリと同じく花筒は空色であるものの、総状花序としてつく花がルリムスカリでは12～20個なのに対してブドウムスカリでは20～40個となっていることから区別できます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-%E3%83%AB%E3%83%AA%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-%E3%83%AB%E3%83%AA%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ルリムスカリの花" class="wp-image-3751" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561-ルリムスカリ-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ルリムスカリの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc7">No.0561.a ブドウムスカリ Muscari armeniacum</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。別名オオルリムスカリ。高さ15～22.5cm。球根は直径2.5cm以下（円周10cm）、わずかに長くなり、薄皮は褐色（灰色）。葉は秋に出て、花時まで残ります。葉は（3～）6～8個つき、線形、長さ30～40cm×幅3～8（～10）mm、凹凸、凸面は光沢のある緑色、凹面は鈍く、粉白色を帯び、常に、花茎より長い。花茎は球根に1～3本つき、約20（～30）cm。総状花序は花茎の上につき、円錐形、太く、長さ2～10cm、20～40個の花を密につけます。ブドウの房をひっくり返したように見えるため、grapeの名で呼ばれます。苞は小さく、白色。花はわずかに芳香があります。花柄は花よりわずかに短い。花冠はつぼ形～杯形（長楕円形～倒卵形）、口部はくびれ、長さ6～7mm、濃紫青色～明るい青色、歯は白色。不稔の花は総状花序の先に2～10（18以下）個つき、不稔の花は花柄がありません。全体に明るい青色。種子は長さ約2mm、黒色。花期は3～5月（南半球8～10月）。果期は南半球10～12月。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ブドウムスカリの葉" class="wp-image-12087" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ブドウムスカリの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-%E3%83%96%E3%83%89%E3%82%A6%E3%83%A0%E3%82%B9%E3%82%AB%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ブドウムスカリの花" class="wp-image-12088" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/03/07.0561.a-ブドウムスカリ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ブドウムスカリの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc8">No.0561.b ポレエバンシーホシオモト Eucomis pallidiflora subsp. pole–evansii</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ポレエバンシーホシオモトは筆者の仮称。多年草。園芸でユーコミスと呼ばれるものの一部。<em>Eucomis pole-evansii</em> ともされますが、最近の論文では亜種とされることが多いようです（例えばRasethe et al., 2019）。学術的経緯不明。非常に大きなロゼット葉があり、花期は夏。高さ1.3～1.5mに達する紫色の斑点のある太い花茎には、緑または緑がかった白い花が螺旋状に咲きます。開花後、花頭に沿って紫～黒の果実が形成します。南アフリカ原産で各国で観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.b-%E3%83%9D%E3%83%AC%E3%82%A8%E3%83%90%E3%83%B3%E3%82%B7%E3%83%BC%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%8A%B1%E5%BA%8F-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.b-%E3%83%9D%E3%83%AC%E3%82%A8%E3%83%90%E3%83%B3%E3%82%B7%E3%83%BC%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%8A%B1%E5%BA%8F-1024x768.jpg" alt="Eucomis pallidiflora subsp. pole-evansii の花" class="wp-image-3755" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.b-ポレエバンシーホシオモト-花序-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.b-ポレエバンシーホシオモト-花序-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.b-ポレエバンシーホシオモト-花序-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.b-ポレエバンシーホシオモト-花序-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.b-ポレエバンシーホシオモト-花序.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>Eucomis pallidiflora subsp. pole-evansii の花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc9">No.0561.c オウトゥムナリスホシオモト Eucomis autumnalis</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">オウトゥムナリスホシオモトは筆者の仮称。多年草。園芸でユーコミスと呼ばれるものの一部。他の<em>Eucomis</em>種と同様に、ロゼット葉があります。葉は長さ55cmまで、幅6～13cmで、波状の余白があります。夏の終わりにつくられる甘い香りの花序は密集した総状花序で、全体の高さは30～45cmに達します。個々の花には緑、黄緑、または白の花被片があり、長さ2～10mmの小花柄に生えています。雄しべの花糸は基部で結合して、わずかにカップ状の構造を形成します。花序の上部には、緑色の苞葉があり、最大65mm。全体に紫色はありません。マラウイから南アフリカのケープ州が原産で、各国で観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-%E3%82%AA%E3%82%A6%E3%83%88%E3%82%A5%E3%83%A0%E3%83%8A%E3%83%AA%E3%82%B9%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-%E3%82%AA%E3%82%A6%E3%83%88%E3%82%A5%E3%83%A0%E3%83%8A%E3%83%AA%E3%82%B9%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="Eucomis autumnalis の葉" class="wp-image-3756" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>Eucomis autumnalis の葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-%E3%82%AA%E3%82%A6%E3%83%88%E3%82%A5%E3%83%A0%E3%83%8A%E3%83%AA%E3%82%B9%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%8A%B1%E5%BA%8F-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-%E3%82%AA%E3%82%A6%E3%83%88%E3%82%A5%E3%83%A0%E3%83%8A%E3%83%AA%E3%82%B9%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%8A%B1%E5%BA%8F-1024x768.jpg" alt="Eucomis autumnalis の花序" class="wp-image-3757" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花序-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花序-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花序-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花序-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花序.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>Eucomis autumnalis の花序｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-%E3%82%AA%E3%82%A6%E3%83%88%E3%82%A5%E3%83%A0%E3%83%8A%E3%83%AA%E3%82%B9%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-%E3%82%AA%E3%82%A6%E3%83%88%E3%82%A5%E3%83%A0%E3%83%8A%E3%83%AA%E3%82%B9%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="Eucomis autumnalis の花" class="wp-image-3758" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.c-オウトゥムナリスホシオモト-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>Eucomis autumnalis の花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc10">No.0561.d タマツルクサ Bowiea volubilis</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。多肉植物で、径20cmに及ぶタマネギにも似た鱗茎を持ちます。表面は平滑で淡緑色。鱗茎頂部より、1～2本の蔓性茎を伸ばします。この蔓性茎は1年性です。茎は途中で分枝を繰り返しながら上方へと伸びて行き、最長2～3mに及びます。春～夏にかけて淡緑色6弁の小花を付けるが目立ちません。葉は殆ど退化しています。ケニアからケープ州にかけての南アフリカが原産で、日本を含む各国で観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.d-%E3%82%BF%E3%83%9E%E3%83%84%E3%83%AB%E3%82%AF%E3%82%B5-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.d-%E3%82%BF%E3%83%9E%E3%83%84%E3%83%AB%E3%82%AF%E3%82%B5-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="タマツルクサの葉" class="wp-image-3759" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.d-タマツルクサ-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.d-タマツルクサ-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.d-タマツルクサ-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.d-タマツルクサ-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0561.d-タマツルクサ-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>タマツルクサの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc11">No.0563 オリヅルラン Chlorophytum comosum</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑多年草。葉は細長く20～30cmになります。先端はとがります。根は多肉質で群生します。葉間からランナーを出し、その節に気根を伸ばした新植物（苗）を発生します。この数段にも垂れ下がった新植物の気根を出した姿から、オリズルランの名がつきました。花は白色で春にランナーのいくつかの節に小さな花をつけます。南アフリカのナタール原産で、日本では観賞用に栽培されます。ナカフオリズルラン ‘Vittatum’ は、葉が中斑となる園芸品種。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="オリヅルランの葉" class="wp-image-3760" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オリヅルランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="オリヅルランの花" class="wp-image-3761" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563-オリヅルラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オリヅルランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc12">No.0563.1 ソトフオリヅルラン Chlorophytum comosum ‘Variegatum’</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">緑葉に白覆輪の入ったオリヅルランの園芸品種。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-%E3%82%BD%E3%83%88%E3%83%95%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-%E3%82%BD%E3%83%88%E3%83%95%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ソトフオリヅルランの葉" class="wp-image-3762" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-葉.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ソトフオリヅルランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-%E3%82%BD%E3%83%88%E3%83%95%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-%E3%82%BD%E3%83%88%E3%83%95%E3%82%AA%E3%83%AA%E3%83%85%E3%83%AB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ソトフオリヅルランの花" class="wp-image-3763" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0563.1-ソトフオリヅルラン-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ソトフオリヅルランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc13">No.0564 アオノリュウゼツラン Agave americana</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑性多年草。メキシコおよび米国テキサス州原産で、日本を含む世界中で観賞用に栽培され、一部の国で帰化します。暑い気候や干魃がおこる場所に生息します。寿命の長さから「世紀の植物」と呼ばれ、日本では50年以上生きるとされることもありますが、これはおそらく嘘で英語圏の情報を参照すると通常は10～30年生きるとされています（科学文献未発見）。約1.8～3.0mの広がりを持ち、長さ0.9～1.5mの灰緑色の葉があり、それぞれにとげのある縁があり、先端に深く突き刺すことができる重いスパイクがあります。一捻性植物に含まれ、寿命の終わり近くに、黄色い花をたくさんつけた背の高い枝分かれした茎を伸ばし、その高さは最大で8～9mに達することがあります。夜間はコウモリが蜜や花粉を食べにやってきて送粉されるコウモリ媒で、日中はハチドリがやってくるハチドリ媒を併用しています（Knudsen &amp; Tollsten, 1995）。具体的な種類を記載した文献は確認できませんでした。一方、ウスバリュウゼツラン <em>Agave angustifolia</em> ではソーシュルハナナガコウモリ <em>Leptonycteris curasoae</em> がほぼ専門に蜜や花粉を食べにやってきて送粉されるコウモリ媒です（Molina-Freaner &amp; Eguiarte, 2003）。<em>Agave</em>属の野生種および栽培種における受粉生態はまだほとんど調べられていないのが現状でその総説はTrejo-Salazar et al.（2016）で確認できます。開花後に枯れますが、根元から不定芽を出し、次世代として成長を続けます。一捻性植物で背の高い花序、より多くの花、蜜、複雑な炭水化物を生産する理由はすべて長距離送粉が可能なコウモリ媒への適応であると考えられています（Eguiarte et al., 2021）。めったに開花しないのはおそらくこれらの生産にとても長い時間がかかるからだとに思われます。花が咲く前に花茎を切ると、アグアミエル（蜂蜜の水）と呼ばれる甘い液体が植物の中空の中心部に集まります。コロンブス以前のメキシコではこれを発酵させて、プルケまたはオクトリと呼ばれるアルコール飲料を製造していました。これを蒸留酒にしたものがメスカルです。アオノリュウゼツランはメスカルに使用されるリュウゼツランの一種です。なお、アオノリュウゼツランがメスカルのうち著名なテキーラの原材料とされることもありますが、これも嘘でテキーラはテキーラ町で製造され、テキーラーリュウゼツラン <em>Agave tequilana</em> が主成分として用いられるものを指すので、本種とは異なります。同じくテキーラーリュウゼツランもコウモリによって花粉が媒介され保全にはコウモリとセットで考える必要があります（Trejo-Salazar et al., 2016）。葉はピタと呼ばれる繊維にもなっていました。</p>


<a href="https://ecological-information.com/archives/11965" title="アガベ（竜舌蘭）とユッカ（君が代蘭）の違いは？似た種類の見分け方を解説！寿命が100年は嘘？テキーラの原料になるのは嘘？" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">アガベ（竜舌蘭）とユッカ（君が代蘭）の違いは？似た種類の見分け方を解説！寿命が100年は嘘？テキーラの原料になるのは嘘？</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">リュウゼツラン・アオノリュウゼツラン・アガベ・キミガヨラン・ユッカはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）に含まれ、子供や大人の背丈ほどになることがあるほど大型で、平行脈になっている単子葉を持つことが大きな特徴です。その迫力と乾燥に強いこ…</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2024.03.08</div></div></div></div></a>


<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-%E3%82%A2%E3%82%AA%E3%83%8E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-%E3%82%A2%E3%82%AA%E3%83%8E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="アオノリュウゼツランの葉" class="wp-image-3764" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564.1-アオノリュウゼツラン-全形.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アオノリュウゼツランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc14">No.0564.1 リュウゼツラン Agave americana ‘Marginata’</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">各葉の縁に沿って黄色の縞模様があるアオノリュウゼツランの品種。和名と学名の関係が逆になっていることに注意。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%BC%E3%83%84%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="リュウゼツランの葉" class="wp-image-3765" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0564-リュウゼツラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>リュウゼツランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc15">No.0565.a フキアゲ Agave stricta</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑性多年草。高さ50cmに成長する常緑の多肉植物で、ロゼットの直径は50～60cm、狭いとげのある細長い葉が放射状に伸びます。夏に、長さ2mの直立した総状花序を生成し、赤みがかった紫色の花を咲かせます。夏に葉が赤みを帯びることがあります。メキシコ南部のプエブラとオアハカに自生します。日本では観賞用に栽培されます。コウモリ媒やハチドリ媒の可能性がありますが、研究した文献は確認できませんでした。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0565.a-%E3%83%95%E3%82%AD%E3%82%A2%E3%82%B2-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0565.a-%E3%83%95%E3%82%AD%E3%82%A2%E3%82%B2-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="フキアゲの葉" class="wp-image-3766" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0565.a-フキアゲ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0565.a-フキアゲ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0565.a-フキアゲ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0565.a-フキアゲ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0565.a-フキアゲ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フキアゲの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc16">No.0566 アツバキミガヨラン Yucca gloriosa var. gloriosa</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑低木。別名ユッカ（同属総称でもあります）。高さ50～250cmで分枝します。葉は長さ60～75cmで幅5cm内外で、質はかたくぶ厚く濃緑色から後に灰緑色となり、先端は針状にとがります。花は直立し、高さ1～2mで円錐花序となり、多数の白色の花をつけます。個々の花は鐘状で大きく、径10cm近くにもなります。開花時期は、6月で秋にもう一度咲くことがあります。果実は革のような細長い果実です。アメリカ合衆国南部原産で海岸沿いの露出した砂丘と防波島に生育します。日本でもっとも多く植栽されている種です。本種を含む<em>Yucca</em>属は蛾の仲間であるユッカガ類 <em>Tegeticula</em> や <em>Parategeticula</em> と絶対送粉共生の関係にあることが分かっています（川北，2012；石井，2020）。メスのユッカガは雌しべに産卵することを目的に<em>Yucca</em>属にやってきます。このユッカガは特殊化した触角で別の<em>Yucca</em>属個体の花粉をかき集めて持ってきているため、<em>Yucca</em>属は受粉します。一方、ユッカガが産み付けられた卵は雌しべが成熟し種子になる頃孵化し、幼虫は種子を食べることで成長を完結させます。<em>Yucca</em>属はユッカガに種子を食べられすぎないように一定以上雌しべへの産卵があると果実への成熟を停止させる、という生理現象を発現させることでユッカガの行動を調整しています。ユッカガが居ないので日本で果実は殆ど出来ません。アツバキミガヨランは <em>Tegeticula yuccasella</em> によって送粉され、極稀に導入されたセイヨウミツバチも訪れます（Heyduk et al., 2021）。薄い果実は風によって運ばれます（川北，2012）。<em>Yucca</em>属とユッカガの共生関係は米国とメキシコの本土でしか見られません。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-%E3%82%A2%E3%83%84%E3%83%90%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-%E3%82%A2%E3%83%84%E3%83%90%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="アツバキミガヨランの葉" class="wp-image-3767" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アツバキミガヨランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-%E3%82%A2%E3%83%84%E3%83%90%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-%E3%82%A2%E3%83%84%E3%83%90%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="アツバキミガヨランの花" class="wp-image-3768" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0566-アツバキミガヨラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アツバキミガヨランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc17">No.0567 キミガヨラン Yucca gloriosa var. recurvifolia</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">キミガヨランはより背が高く、葉が少し柔らかいため下部の葉が半ばで折れるアツバキミガヨランの変種。米国南東部である海岸沿いのバージニア南東部から南はフロリダ、西はテキサスまで原産。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="キミガヨランの花" class="wp-image-3769" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>キミガヨランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-%E3%82%AD%E3%83%9F%E3%82%AC%E3%83%A8%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="キミガヨランの花" class="wp-image-3770" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0567-キミガヨラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>キミガヨランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc18">No.0568 イトラン Yucca filamentosa</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑低木。<cite>『Ylist』</cite>では <em>Yucca flaccida</em> となっています。<em>Yucca flaccida</em> は <em>Yucca filamentosa</em> に含まれるという考えがあります（NCBI，Flora of North America）。<em>Yucca filamentosa</em> の方が記載年は古く<cite>『Ylist』</cite>で <em>Yucca flaccida</em> としている経緯は分かりません。通常は幹がなく、長さ75cm、糸状、青緑色、ひも状の葉を持ち、多吸盤です。葉の縁に沿った白い糸状のフィラメントがあることによって、他のユッカ種と容易に区別されます。花茎は高さ3mにもなり、初夏に垂れ下がったクリーム色の花が咲きます。バージニア州南東部からフロリダ州まで、西はテキサス州南部および南東部に自生しています。砂質土壌、特に海岸の低木や砂丘で最も一般的に見られます。日本では観賞用に栽培されます。<em>Yucca filamentosa</em> はユッカガの仲間の <em>Tegeticula cassandra</em> や北部の個体群は遠縁の <em>T. yuccasella</em>によって受粉されて（Svensson et al., 2005）、<em>Yucca flaccida</em> は <em>Tegeticula intermedia</em> に受粉され（Pellmyr, 1999）、絶対送粉共生の関係にあります。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568-%E3%82%A4%E3%83%88%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568-%E3%82%A4%E3%83%88%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="イトランの葉" class="wp-image-3771" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568-イトラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568-イトラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568-イトラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568-イトラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568-イトラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>イトランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc19">No.0568.a センジュラン Yucca aloifolia</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑低木。直立した幹を持ち、直径7.6～12.7cmで、上部が重くなり倒れる前では高さ1.5～6.1mに達します。倒れると、先端は上向きになり、成長し続けます。幹はそれぞれ約0.61mの長さの細かい鋸歯のある鋭く尖った帯状の葉で武装しています。成長している先端近くの若い葉は直立しています。古いものは下向きに曲がり、古いものは枯れて茶色になり、下の幹にぶら下がっています。最終的に幹の先端には、長さ0.61mの白い紫がかった花の穂状花序が発達し、それぞれの花の直径は約12.7cmになります。開花後、幹は成長を止めますが、すぐに1つまたは複数の側芽が形成され、最上部が新しい頂芽になります。幹の基部近くに新しい芽、または分枝を生成します。米国南東部であるバージニア南部から南はフロリダ、西はテキサス湾岸、ユカタン海岸沿いのメキシコ・バミューダ、およびカリブ海の一部まで、米国の大西洋および湾岸に自生し、乾燥した砂浜や低木の海岸地域に生息し、茂みを形成します。日本を含む多くの国で観賞用に栽培されます。メキシコで自生するメキシコチモラン <em>Y</em>. <em>elephantipes</em> が初期のヨーロッパ人入植者によって導入され選択された変種とする仮説があります。米国南部ではユッカガの仲間の <em>Tegeticula yuccasella</em> や <em>T. cassandra</em> によって受粉され、絶対送粉共生の関係にあります（Rentsch &amp; Leebens-Mack, 2014)。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.a-%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%82%B8%E3%83%A5%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.a-%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%82%B8%E3%83%A5%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="センジュランの樹形" class="wp-image-3772" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.a-センジュラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.a-センジュラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.a-センジュラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.a-センジュラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.a-センジュラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>センジュランの樹形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc20">No.0568.b フイリセンジュラン Yucca aloifolia ‘Marginata’</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">葉に黄色い斑が入るセンジュランの品種。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.b-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%82%B8%E3%83%A5%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.b-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%82%B8%E3%83%A5%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="フイリセンジュランの樹形" class="wp-image-3773" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.b-フイリセンジュラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.b-フイリセンジュラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.b-フイリセンジュラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.b-フイリセンジュラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0568.b-フイリセンジュラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フイリセンジュランの樹形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc21">No.0571.a ハルシオンギボウシ Hosta ‘Halcyon’</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">グレーみがかった青緑の葉色のギボウシの品種。原種は筆者の調査では不明。雑種ともされています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-%E3%83%8F%E3%83%AB%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%B3%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-%E3%83%8F%E3%83%AB%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%B3%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ハルシオンギボウシの葉" class="wp-image-3774" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-葉.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ハルシオンギボウシの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-%E3%83%8F%E3%83%AB%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%B3%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-%E3%83%8F%E3%83%AB%E3%82%B7%E3%82%AA%E3%83%B3%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ハルシオンギボウシの花" class="wp-image-3775" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0571.a-ハルシオンギボウシ-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ハルシオンギボウシの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc22">No.0574 コバギボウシ Hosta sieboldii var. sieboldii f. spathulata</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。高さ40～50cm。葉身は狭卵形または楕円形、卵状楕円形など葉形や大きさに変化が多く、鋭頭または鋭尖頭で、基部はしだいに狭くなって翼となって葉柄に流れ、脈は片側で3～6個あります。苞は緑色、狭卵形、鋭尖頭。花は淡紫色、長さ4～5cm。花期は7～8月。北海道・本州・四国・九州；サハリン・千島・ウスリーに分布します。草原や疎林内に生えます。葉身が特に狭いコギボウシ var. <em>intermedia</em> の型もありますが、両者に決定的な分類形質は見られないようです。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-%E3%82%B3%E3%83%90%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-%E3%82%B3%E3%83%90%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="コバギボウシの葉" class="wp-image-5109" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>コバギボウシの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-%E3%82%B3%E3%83%90%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-%E3%82%B3%E3%83%90%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="コバギボウシの花" class="wp-image-5111" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>コバギボウシの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-%E3%82%B3%E3%83%90%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E6%9C%AA%E7%86%9F%E6%9E%9C-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-%E3%82%B3%E3%83%90%E3%82%AE%E3%83%9C%E3%82%A6%E3%82%B7-%E6%9C%AA%E7%86%9F%E6%9E%9C-1024x768.jpg" alt="コバギボウシの未熟果" class="wp-image-5112" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-未熟果-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-未熟果-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-未熟果-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-未熟果-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/11/07.0574-コバギボウシ-未熟果.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>コバギボウシの未熟果｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc23">No.0578 センネンボク Cordyline fruticosa</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑低木。直立で高さは約100～450cm、幅は約100～250cmまで成長します。葉色は緑色や紫色、赤色や桃色、黒色があり、新葉は鮮やかな赤色や黄色を帯び、葉が古くなると暗色に落ち着いてきます。葉身は楕円形（長さ約30～75cm、幅は約5～10cm）で、葉序は互生葉序につきます。花期は11月～次年3月、暖地では周年。長い花序を伸ばし芳香のする小さな黄色～赤い花を咲かせます。花後に球形の小さな果実が成り、赤熟します。バングラデシュから東南アジア本土・中国南部・台湾・東南アジアの島々・ニューギニア・オーストラリア北部に分布し、台湾から東南アジア島嶼部・太平洋の島々、マダガスカルに広がるオーストロネシア語族の話者であるオーストロネシア人によってオセアニア全体に運ばれ、ハワイ・ニュージーランド（ケルマデック諸島を含む）、そしてイースター島の最も遠い範囲にまで達しました。日本を含む他国でも観葉植物として栽培されます。東ポリネシアでは食用根茎として利用するために大きな緑の葉の品種となっており、不稔で挿し木によってのみ繁殖するよう人為選択されています。オーストロネシア人共通でアニミズム宗教と深く関係しており、魂を保持できるため、魂の喪失を癒すのに役立つとされています。最も日本人に身近な使用例としてはハワイのフラの踊り手のスカート（ライー・スカート）が挙げられます。葉は料理にも使われ、カヌーの綱、衣服としても利用されています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578-%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578-%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="センネンボクの樹形" class="wp-image-3777" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578-センネンボク-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578-センネンボク-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578-センネンボク-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578-センネンボク-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578-センネンボク-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>センネンボクの樹形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc24">No.0578.a ニオイシュロラン Cordyline australis</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑高木。最大で20mに達します。幹は太く、直径1.5～2m。開花前には細く分岐しない茎を持ちますが、最初の開花後には、先端に葉の房のついた多くの分岐した枝からなる樹冠を形成します。各枝は花序の形成後にさらに分岐することもあります。樹皮は明灰色から暗灰色のコルク質、表面に亀裂はあるが自然には剥がれず、触るとスポンジ状です。葉は細長く剣状に直立し、明緑色から暗緑色。長さ40～100cm、基部の幅は3～7cm。多数の平行脈を持ちます。枝の先端に塊状につき、葉の先端や、古くなった葉では基部も垂れ下がることがあります。葉は厚く、中肋ははっきりせず、細かい脈がある程度均一に平行に走ります。葉の表と裏にあまり差はありません。春から初夏に甘い香りの花を、60～100cmの大きな総状花序につけます。花と花序は無柄かほぼ無柄で、花は花序に沿って密集して並びます。各花は直径5～6mm、6枚の花被片は基部近くで分離し、反り返っています。雄蘂の長さは花被片とほぼ同じ。雌蘂は短く、柱頭は3裂します。果実は白い液果で直径5～7mm。ニュージーランドの固有種で、先駆植物で森林・岩海岸・低湿地・湖や川の周辺・孤立した岩の上まであらゆる場所で見られます。日本・欧米などでは観賞用に栽培されます。花の甘い香りは多くの昆虫を引き寄せるが、花の蜜にはエステルとテルペンを中心とした芳香族化合物が含まれ、特に蛾を誘引します。果実が熟すには約2ヶ月かかり、夏の終わりには鳥によって散布されるようになります。花序の構造は頑丈であるため、かつては主要な種子散布者であったニュージーランドバトのような重い鳥も花序に掴まることができます。各果実は3～6個の光沢のある黒い種子を含み、各種子は木炭に似た物質（phytomelan）に覆われ、鳥の消化管内で種子を保護する役割があります。マオリ人によって茎を食用したり、葉を繊維として用いられてきました。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-%E3%83%8B%E3%82%AA%E3%82%A4%E3%82%B7%E3%83%A5%E3%83%AD%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-%E3%83%8B%E3%82%AA%E3%82%A4%E3%82%B7%E3%83%A5%E3%83%AD%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ニオイシュロランの葉" class="wp-image-3778" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-葉.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニオイシュロランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-%E3%83%8B%E3%82%AA%E3%82%A4%E3%82%B7%E3%83%A5%E3%83%AD%E3%83%A9%E3%83%B3-%E6%A8%B9%E7%9A%AE-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-%E3%83%8B%E3%82%AA%E3%82%A4%E3%82%B7%E3%83%A5%E3%83%AD%E3%83%A9%E3%83%B3-%E6%A8%B9%E7%9A%AE-1024x768.jpg" alt="ニオイシュロランの樹皮" class="wp-image-3779" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-樹皮-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-樹皮-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-樹皮-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0578.a-ニオイシュロラン-樹皮.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニオイシュロランの樹皮｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc25">No.0579 クサスギカズラ Asparagus cochinchinensis var. lucidus</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">クサスギカズラは雌雄異株の多年草。別名テンモンドウ。蔓性の多年草。茎は長さ2mくらいになります。花は5月、淡黄緑色、直径は6mmほどの小花を1～4個ずつつけます。花柄は2～5mm。果実は白く熟します。本州・四国・九州・琉球；朝鮮・台湾～東南アジアに分布します。海岸の林縁や岩場に生えます。</p>


<a href="https://ecological-information.com/archives/13907" title="キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラの違いは？似た種類の見分け方を解説" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラの違いは？似た種類の見分け方を解説</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">キジカクシ・アスパラガス・クサスギカズラはいずれもキジカクシ科キジカクシ属に含まれる多年草で、非常に細い刺針状の「葉」のようなものが束生しているのが何よりの特徴でしょう。実際はこれは「枝」が変化したものであり（葉状枝と呼ばれる）、本物の葉は…</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2024.05.17</div></div></div></div></a>


<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-%E3%82%AF%E3%82%B5%E3%82%B9%E3%82%AE%E3%82%AB%E3%82%BA%E3%83%A9-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-%E3%82%AF%E3%82%B5%E3%82%B9%E3%82%AE%E3%82%AB%E3%82%BA%E3%83%A9-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" alt="クサスギカズラの葉状枝" class="wp-image-13923" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0579-クサスギカズラ-葉状枝.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>クサスギカズラの葉状枝｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc26">No.0582 オランダキジカクシ Asparagus officinalis</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">雌雄異株の多年草。別名アスパラガス。果実は赤く熟します。草丈は約1.5mになり、茎の先に茂る細長い葉のようなものは茎が変形したもので、光合成を行うことから擬葉（葉状枝）と呼ばれます。植物形態学的に本来の葉とされるのは、茎にへばりついている三角形の俗に袴（はかま）と呼ばれる部分です。5～7月ころに黄白色の小さな花を咲かせます。繁殖は実生によります。キジカクシに似ていますが、まっすぐで細い葉状枝が5～8個が束生し、花柄は長さ約1cmであることなどで区別できます。ヨーロッパの西海岸（スペイン北部からドイツ北西部・北アイルランド・英国まで）が原産。日本を含む各国で野菜、ときに観賞用として栽培されます。日本では沖積地を中心に逸出して野生化することがあります。基本的に苗を植えてから3年目以降に出る若芽を食用にします。独特の風味から野菜として、また利尿作用と媚薬としての機能から薬として使用されてきました。アスパラギン酸（名前はアスパラガスに由来、うま味成分のひとつ、ヒトでは中枢神経系の興奮性神経伝達物質として作用）のほか、ビタミン類・葉酸・ルチンなど注目すべき栄養素を含む野菜です。歴史的には紀元前3000年のエジプトのフリーズ（建造物の装飾の一部）に既に供物として描かれています。古代にはシリアやイベリア半島でも知られていました。ギリシア人とローマ人は、旬の時期には新鮮なアスパラガスを食べ、冬に使用するために乾燥させ保存させていました。現在では世界中で茹でる、蒸す、炒めるなどされてから食されます。日本へは江戸時代（1781年以降）にオランダ船によって渡来し、観賞用として栽培されましたが、食用としては明治時代（1871年）に北海道開拓使によって導入されてからです。ホワイトアスパラガスのような品種も知られています。アスパラガスは消化するとアスパラガス酸から揮発性硫黄含有化合物が発生するため、ヒトの尿に臭気を発生させますが、臭いには個人差があります。これは消化の個人差ではなく一塩基多型（SNP）による嗅覚遺伝子側の個人差であることが分かっています。しかしこの適応的意義やオランダキジカクシにとってアスパラガス酸を多く含むことの適応的意義は分かっていないようです。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="オランダキジカクシの全形" class="wp-image-13913" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オランダキジカクシの全形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E6%9E%9D-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E6%9E%9D-1024x768.jpg" alt="オランダキジカクシの枝" class="wp-image-13914" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-枝.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オランダキジカクシの枝｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-1024x768.jpg" alt="オランダキジカクシの葉状枝" class="wp-image-13915" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オランダキジカクシの葉状枝｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%95%BE-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%95%BE-1024x768.jpg" alt="オランダキジカクシの蕾" class="wp-image-13917" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-蕾.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オランダキジカクシの蕾｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E9%9B%84%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E9%9B%84%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="オランダキジカクシの雄花" class="wp-image-13916" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-雄花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-雄花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-雄花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-雄花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-雄花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オランダキジカクシの雄花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc27">No.0584 リュウケツジュ Dracaena draco</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑高木。高さが最大15m以上、幹の周囲が5m以上の長命の木で、滑らかな樹皮から始まり、年をとるにつれてより粗い質感に変化します。葉は平らで皮質、青緑色で剣形をしており、枝先端に束生します。6月ごろに枝先から大きな円錐花序を伸ばし、白いユリのような香りのする小さな白緑色の筒状花が咲き、丸い橙色の実がなります。若い時は茎が一本で、約10～15歳になると、茎の成長が止まり、頂芽が現れ、植物は枝分かれを始めます。各枝は約10〜15年成長し、再枝分かれするため、成熟したリュウケツジュは傘のような樹形になります。成長はゆっくりで、高さ1.2mに達するまでに約10年かかります。樹皮や葉を切ると、赤みを帯びた樹脂が分泌されることが「龍血樹」の由来です。アフリカのカナリア諸島・カーボベルデ・マデイラ島・モロッコ西部原産で、アゾレス諸島に導入されたと考えられています。その変わった樹形を求めて日本を含む各国で観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%B1%E3%83%84%E3%82%B8%E3%83%A5-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%B1%E3%83%84%E3%82%B8%E3%83%A5-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="リュウケツジュの樹形" class="wp-image-3781" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>リュウケツジュの樹形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%B1%E3%83%84%E3%82%B8%E3%83%A5-%E6%A8%B9%E7%9A%AE-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6%E3%82%B1%E3%83%84%E3%82%B8%E3%83%A5-%E6%A8%B9%E7%9A%AE-1024x768.jpg" alt="リュウケツジュの樹皮" class="wp-image-3782" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-樹皮-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-樹皮-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-樹皮-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-樹皮-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584-リュウケツジュ-樹皮.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>リュウケツジュの樹皮｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc28">No.0584.a ベニフクリンセンネンボク Dracaena concinna</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑低木。樹高は2～4.5mですが、室内では0.5～2m程となります。茎の先に30～50cmの細長い葉が密生します。葉は緑色で縁が赤い覆輪となります。マダガスカル～モーリシャス諸島が原産で、日本を含む各国で観葉植物として栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.a-%E3%83%99%E3%83%8B%E3%83%95%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%B3%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.a-%E3%83%99%E3%83%8B%E3%83%95%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%B3%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ベニフクリンセンネンボクの樹形" class="wp-image-3783" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.a-ベニフクリンセンネンボク-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.a-ベニフクリンセンネンボク-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.a-ベニフクリンセンネンボク-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.a-ベニフクリンセンネンボク-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.a-ベニフクリンセンネンボク-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ベニフクリンセンネンボクの樹形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc29">No.0584.b ニオイセンネンボク Dracaena fragrans</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑低木～高木。自生地では高さ6m以上、ときに15mにもなります。多肉質の根茎はもちません。若い株では単一の分岐していない幹となりますが、成長した先端に開花するか損傷を受けると、その部分が枝分かれして2本以上の新しい幹となります。枝はふつう細長く、直立し、狭い樹冠となります。葉は幹先や枝先に密に叢生し、光沢のある緑色で縁は波状にうねりを見せます。長さ20～150cm、幅2～12cmの披針形で、大きな葉は自重で垂れ下がります。成長につれ下葉が落ち、幹がむき出しになります。葉腋から長さ15～160cmの円錐花序を出し、小さな6弁花が丸い頭状にまとまって多数つきます。花はつぼみがピンク色を帯び、夜に開花すると白～クリーム色になり、各花被片の中央に赤や紫の細い線がはいります。花には芳香があります。花の基部には苞がありません。子房は3室に分かれ、各室に1個の胚珠があります。果実は径1～2cmの橙赤色に熟す液果です。熱帯アフリカ原産でスーダン南部からモザンビークまで、西はコートジボワールまで、南西はアンゴラまで分布します。日本を含む各国で観葉植物として栽培されます。コウフクノキとされることもありますが、全くの別種で本来センネンボクのことを指すとされます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.b-%E3%83%8B%E3%82%AA%E3%82%A4%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.b-%E3%83%8B%E3%82%AA%E3%82%A4%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ニオイセンネンボクの樹形" class="wp-image-3784" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.b-ニオイセンネンボク-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.b-ニオイセンネンボク-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.b-ニオイセンネンボク-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.b-ニオイセンネンボク-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.b-ニオイセンネンボク-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ニオイセンネンボクの樹形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc30">No.0584.c ホシセンネンボク(フロリダビューティ) Dracaena surculosa ‘Florida Beauty’</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑低木。葉は先の尖った卵形で、葉質は薄く柔らかく、葉縁は全縁です。穂状花序に細長い筒状の小さな白花を多数咲かせます。フロリダビューティでは葉は緑色地に黄色い斑点が多数入るのが特徴です。黄色い斑は古くなると白斑になります。花冠は先端で5裂します。ギニアからコンゴ共和国までの熱帯アフリカ西部および中央西部に原産で、日本を含む各国で観賞用に栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.c-%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF%E3%83%95%E3%83%AD%E3%83%AA%E3%83%80%E3%83%93%E3%83%A5%E3%83%BC%E3%83%86%E3%82%A3-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.c-%E3%83%9B%E3%82%B7%E3%82%BB%E3%83%B3%E3%83%8D%E3%83%B3%E3%83%9C%E3%82%AF%E3%83%95%E3%83%AD%E3%83%AA%E3%83%80%E3%83%93%E3%83%A5%E3%83%BC%E3%83%86%E3%82%A3-1024x768.jpg" alt="ホシセンネンボク(フロリダビューティ)の葉" class="wp-image-3785" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.c-ホシセンネンボクフロリダビューティ-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.c-ホシセンネンボクフロリダビューティ-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.c-ホシセンネンボクフロリダビューティ-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.c-ホシセンネンボクフロリダビューティ-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.c-ホシセンネンボクフロリダビューティ.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ホシセンネンボク(フロリダビューティ)の葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc31">No.0584.d トックリラン Beaucarnea recurvata</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑高木。4.72mまで成長し、一本のヤシのような茎には緑色の線状で薄く、平らであるか、わずかにうねがある葉がつきます。葉は房を生成し、植物が10年以上になると、時折小さな白い花の円錐花序が付きます。基部だけが大きく膨らんだ幹は、上部でわずかに枝分かれしています。水を蓄えるために塊根が大きくなっています。若い段階のほぼ球状の塊根は、後に長さ4〜6mになり、基部で最大50cm以上の直径に達します。樹皮は滑らか。メキシコ東部が原産で多くの州に自生していましたが、現在はベラクルス州に限定されています。日本を含む各国で観賞用に栽培されています。人為的活動により個体数を減らしています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.d-%E3%83%88%E3%83%83%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.d-%E3%83%88%E3%83%83%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="トックリランの樹形" class="wp-image-3786" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.d-トックリラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.d-トックリラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.d-トックリラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.d-トックリラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0584.d-トックリラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>トックリランの樹形｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc32">No.0586.1 フクリンチトセラン Dracaena trifasciata ‘Laurentii’</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑多年草。従来用いられた <em>Sansevieria trifasciata</em> はMabberley（2017）によって <em>Dracaena trifasciata</em> のシノニムであるとされました。<cite>『NCBI Taxonomy』</cite>では現在も <em>Sansevieria trifasciata</em>。茎は地下にあって横に這い、葉だけを地上に出します。横に這う茎から、少しずつ間を開けて葉をつけ、それが地上に長く直立するので、板のような葉だけが立ち並んだ姿となります。葉に緑色の濃淡による横縞模様があるのが虎の尾蘭とも呼ばれる由来です。葉の間から花茎が出て目立たない小さな花が咲きます。花・蕾の細い茎の基部には蜜腺があり、透明な小さな蜜の玉が下がります。CAM植物に含まれ、CAM型光合成という特殊な光合成を使用して日中の光合成を抑えることで水分蒸発を防ぎ、干ばつに耐えることができます。涼しい夜間は気孔を開き二酸化炭素を濃縮します。アフリカ（ナイジェリア・コンゴ民主共和国）原産で、日本を含む各国で観賞用に栽培されます。日本に持ち込まれたのは明治の中程から末までの頃とされ、長く本属では本種のみが栽培されてきました。フクリンチトセランは葉が黄色覆輪となっているアツバチトセランの品種で、昭和初年に日本に導入され、多く普及しています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-%E3%83%95%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%B3%E3%83%81%E3%83%88%E3%82%BB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-%E3%83%95%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%B3%E3%83%81%E3%83%88%E3%82%BB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="フクリンチトセランの葉" class="wp-image-3787" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フクリンチトセランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-%E3%83%95%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%B3%E3%83%81%E3%83%88%E3%82%BB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-%E3%83%95%E3%82%AF%E3%83%AA%E3%83%B3%E3%83%81%E3%83%88%E3%82%BB%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="フクリンチトセランの花" class="wp-image-3788" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0586.1-フクリンチトセラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フクリンチトセランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc33">No.0587 ハラン Aspidistra elatior</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑多年草。葉身は長楕円状披針形、深緑色、長さ20～50cm、長い柄があります。花茎は高さ2～7cm、花は2～5月、褐紫色。多肉質で地上近くに咲くので葉に隠れ、注意深く観察しないと容易に見ることができません。日本の九州南部の宇治群島・黒島・諏訪之瀬島が原産地で、丘陵地に点在し、屋敷林や竹林などの下に群生します。世界中で観賞用に栽培され逸出します。かつてカタツムリやナメクジによって受粉するとする仮説やヨコエビ類によって受粉するという仮説もありましたが、現在はこれらの種は殆ど訪れず、<em>Cordyla</em>属や<em>Bradysia</em>属のキノコバエによって受粉することが分かっています（Suetsugu &amp; Sueyoshi, 2018）。花はキノコに擬態しています。日本では和食の料理の盛りつけの際、飾りとして使われてきました。寿司などの食品に付属する緑色のプラスチック装飾品「バラン」は、ハランの旧名、または「人造バラン」の略で、ハランを真似て作られた物です。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0587-%E3%83%8F%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0587-%E3%83%8F%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ハランの葉" class="wp-image-3789" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0587-ハラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0587-ハラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0587-ハラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0587-ハラン-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0587-ハラン-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ハランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc34">No.0588 オモト Rohdea japonica</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑多年草（北村ら，1957）。地下茎は太く斜または横にのび、丈夫な多数の根があります。葉は根出葉が叢生します。披針形で先は次第に尖り、下部は次第に狭くなります。質厚く、両面無毛で光沢があり、長さ30〜50cm。花茎は8〜18cm、無毛、葉はありません。長楕円状の穂状花序に花を密につけます。苞は広卵形、膜質、鈍頭、長さ2〜3mm。花は互いに接し横向きにつき、半球形で、花被片は中部以上まで合生して筒となり、裂片は内に曲がり円頭。雄しべは6、花被に包まれ、花糸は花筒と合生、葯は卵形。子房は球形、3室で各室に2個の胚珠があります。花柱は甚だ短く、柱頭は3浅裂します。液果は球形、直径1cm、赤色、まれに黄色、中に1種子があります。花期は5〜7月。本州（関東地方以西）・四国・九州；中国の暖地の林の中に生えます。しばしば石灰岩地帯にあります。人家の周辺の林内にも生え、逸出します。観賞用に栽培され、多数の園芸品種が知られています。古典的にはカタツムリ媒（malacophily）とされ、ナメクジやカタツムリによって花粉媒介するとされてきましたが、追加実験によるとナメクジが受粉した花には結実が観察されず（Suetsugu, 2019）、受粉に貢献するのかは怪しくなっています。アリによって受粉する可能性も示されています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="オモトの葉上面" class="wp-image-3790" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉上面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉上面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉上面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉上面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉上面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オモトの葉上面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-%E3%82%AA%E3%83%A2%E3%83%88-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="オモトの葉下面" class="wp-image-3791" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉下面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉下面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉下面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉下面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0588-オモト-葉下面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>オモトの葉下面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc35">No.0589 キチジョウソウ Reineckea carnea</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑の多年草（北村ら，1957）。液果は地下茎はよく発達し、長くはい、所々に多数の根を出し、葉と花茎を出します。葉はそう生し、線形で鋭尖頭、無柄、長さ8〜30cm、両面無毛。花期は8～11（～12）月。淡紅紫色の花茎は葉がなく、高さ5〜13cm、直立し、無毛。穂状花穂は長さ4.5〜7cm、苞は卵形、長さ5〜7mm。花被は長さ1cm内外、無毛、中部まで合成して筒となり、6深裂し、裂片は狭長楕円形、鈍頭、そり返る。雄ずいは6、花被より少し短く、花筒に合生し、離生部は無毛、葯は長さ2mm。花柱は花被より長く無毛、柱頭は頭状で3浅裂。漿果は球形、直径6〜9mm、赤く熟します。種子は卵形、長さ4mm。本州（関東地方以西）・四国・九州；中国に分布し、丘陵地の照葉樹やスギの植林内などに群生します。関東地方以西〜九州の山林に生えます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0589-%E3%82%AD%E3%83%81%E3%82%B8%E3%83%A7%E3%82%A6%E3%82%BD%E3%82%A6-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0589-%E3%82%AD%E3%83%81%E3%82%B8%E3%83%A7%E3%82%A6%E3%82%BD%E3%82%A6-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="キチジョウソウの葉" class="wp-image-3815" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0589-キチジョウソウ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0589-キチジョウソウ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0589-キチジョウソウ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0589-キチジョウソウ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0589-キチジョウソウ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>キチジョウソウの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc36">No.0590 ヤブラン Liriope muscari</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑多年草。高さ20～60cm。葉は11～15脈があります。花は（7～）8～9月、紫色。種子は球形、径6～8mm、黒く熟します。本州（関東地方以西）・四国・九州・琉球；朝鮮・中国・台湾に分布し、シイ・カシ帯の全域にやや普通で、照葉樹やスギ植林の林内に生えます。白花の品種をシロバナヤブラン f. <em>albiflora</em> といいます。</p>


<a href="https://ecological-information.com/archives/9785" title="ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？似た種類の見分け方を解説" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？似た種類の見分け方を解説</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランはいずれもクサスギカズラ科ヤブラン属で林内に生える常緑多年草です。園芸でも観賞用に栽培され、花も葉もそっくりであることからよく混同される3種です。その区別は難しいですが、葉の幅と花の数や花茎の長さを記録すれ…</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2023.08.17</div></div></div></div></a>


<figure class="wp-block-image aligncenter size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0590-%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%95%BE-768x1024.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="768" height="1024" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0590-%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%95%BE-768x1024.jpg" alt="ヤブランの花" class="wp-image-9790" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0590-ヤブラン-蕾-768x1024.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0590-ヤブラン-蕾-225x300.jpg 225w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0590-ヤブラン-蕾.jpg 960w" sizes="(max-width: 768px) 100vw, 768px"></a><figcaption>ヤブランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc37">No.0590.1 フイリヤブラン Liriope muscari f. variegata</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">緑の細葉に薄い黄色や白い線が入るヤブランの品種。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="フイリヤブランの葉" class="wp-image-3793" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-葉.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フイリヤブランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-%E3%83%95%E3%82%A4%E3%83%AA%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="フイリヤブランの花" class="wp-image-3794" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0590.1-フイリヤブラン-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>フイリヤブランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc38">No.0591 コヤブラン Liriope spicata</span></h2>


<a href="https://ecological-information.com/archives/9785" title="ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？似た種類の見分け方を解説" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランの違いは？似た種類の見分け方を解説</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">ヤブラン・ヒメヤブラン・コヤブランはいずれもクサスギカズラ科ヤブラン属で林内に生える常緑多年草です。園芸でも観賞用に栽培され、花も葉もそっくりであることからよく混同される3種です。その区別は難しいですが、葉の幅と花の数や花茎の長さを記録すれ…</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2023.08.17</div></div></div></div></a>


<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-%E3%82%B3%E3%83%A4%E3%83%96%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="コヤブランの花" class="wp-image-9791" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2023/08/07.0591-コヤブラン-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>コヤブランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc39">No.0593 ジャノヒゲ Ophiopogon japonicus var. japonicus</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑多年草。別名リュウノヒゲ。高さ7～12cm。葉は幅2～4mm、縁辺はざらつく。ナガバジャノヒゲにくらべ、葉は短いですが、葉の幅は広く、陽地によく群生します。花は6～7月、淡紫色。種子は碧色に熟します。北海道・本州・四国・九州；朝鮮・中国・台湾に分布し、シイ・カシ帯にやや普通で、おもに照葉樹林の下や草地に生えます。白花の品種をシロバナジャノヒゲ f. <em>leucanthus</em> といいます。また叢生して匐枝を出さない1型をカブダチジャノヒゲ var. <em>caespitosus</em> といい、しばしば栽培品として確認されます。</p>


<a href="https://ecological-information.com/archives/13905" title="ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランの違いは？似た種類の見分け方を解説" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-%E3%82%B7%E3%83%AD%E3%83%90%E3%83%8A%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%8A%B1-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランの違いは？似た種類の見分け方を解説</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">ジャノヒゲ・ナガバジャノヒゲ・オオバジャノヒゲ・ノシランはいずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）ジャノヒゲ属に含まれ、林内の地面に這うように生えているのを見かける常緑多年草です。果実と勘違いされやすい濃青色の種子をつける点が最も目立つ特徴…</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2024.06.03</div></div></div></div></a>


<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc40">No.0593.1 タマリュウ Ophiopogon japonicus var. japonicus f. nanus</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">草丈が5～8cmと小さく密に繁るジャノヒゲの品種。高い浸水及び冠水への耐性があり、根が水に浸された状況や水中などでも生存が可能とされ、庭のグランドカバーとして栽培されます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.1-%E3%82%BF%E3%83%9E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.1-%E3%82%BF%E3%83%9E%E3%83%AA%E3%83%A5%E3%82%A6-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="タマリュウの葉" class="wp-image-3797" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.1-タマリュウ-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.1-タマリュウ-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.1-タマリュウ-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.1-タマリュウ-全形.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>タマリュウの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc41">No.0593.2 シロバナナガバジャノヒゲ Ophiopogon japonicus var. umbrosus f. leucanthus</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑の多年草。花茎は高さ10～30cm。葉は幅1.5～2.5mm。花は6～7月、淡紫色。本州・四国・九州；朝鮮（南部）・中国に分布し、シイ・カシ帯に普通で、林床や林縁に生えます。シロバナナガバジャノヒゲ f. <em>leucanthus</em> は白花の品種。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ナガバジャノヒゲの葉" class="wp-image-3795" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナガバジャノヒゲの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" alt="ナガバジャノヒゲの種子（果実の果皮が落ちたもの）" class="wp-image-3796" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.2-ナガバジャノヒゲ-種子.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナガバジャノヒゲの種子（果実の果皮が落ちたもの）｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-%E3%82%B7%E3%83%AD%E3%83%90%E3%83%8A%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-%E3%82%B7%E3%83%AD%E3%83%90%E3%83%8A%E3%83%8A%E3%82%AC%E3%83%90%E3%82%B8%E3%83%A3%E3%83%8E%E3%83%92%E3%82%B2-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="シロバナナガバジャノヒゲの花" class="wp-image-3798" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0593.3-シロバナナガバジャノヒゲ-花.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>シロバナナガバジャノヒゲの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc42">No.0594.a ノシラン Ophiopogon jaburan</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">常緑多年草。根茎は垂直、分枝します。ストロンを欠きます。根の中部に細い紡錘状肥厚が見られることもあります。葉は常緑で厚く、長さ40〜130cm、幅（7〜）10〜18mm、先は鋭形〜鋭先形、葉縁下部に膜質の狭い翼が出ることがあり、葉縁上部には細鋸歯があります。花茎は弓状に曲がり、長さ25〜75cm、幅4〜8mm、扁平な2稜形狭い翼があります。花序は長さ7〜13cm、1つの節に3〜8花をつけます。苞は狭披針形〜披針形、もっとも下のもので長さ1.5〜9cm、淡緑色、縁は膜質、先は漸先形。花は下向きに開きます。花柄（花被鞘状部に包まれた部分を含む）は長さ10〜22mmで、ふつう花被（鞘状部を除く）の2倍より長い。花被（鞘状部を除く）はふつう花被鞘状部より短く、白色〜淡紫色、裂片は卵状長楕円形、長さ5〜7mm、やや反り返ります。葯は披針形、長さ4〜5mm。種子は紺色。成熟種子は楕円形、長さ8〜14mm、幅6〜10mm。花期は7〜9月。本州（東海以西）・四国・九州；朝鮮（済州島）に分布し、海に近い林の下に生えます。海岸近くを中心に逸出します。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="ノシランの葉" class="wp-image-3799" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ノシランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ノシランの花" class="wp-image-3800" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ノシランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-%E3%83%8E%E3%82%B7%E3%83%A9%E3%83%B3-%E7%A8%AE%E5%AD%90-1024x768.jpg" alt="ノシランの種子（果実の果皮が落ちたもの）" class="wp-image-3801" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0594.a-ノシラン-種子.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ノシランの種子（果実の果皮が落ちたもの）｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc43">No.0597 アマドコロ Polygonatum odoratum var. pluriflorum</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。高さ30～60cm。葉は長楕円形、下面は粉白緑色。花は4～5月、白色で花被片は淡緑色。花糸に微細な突起があります。北海道・本州・四国・九州；朝鮮・中国に分布します。丘陵から山麓に普通に見られ、草地や明るい林内に生えます。</p>


<a href="https://ecological-information.com/archives/257" title="アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウの違いは？下向きの花にはどんな昆虫が来る？アマドコロは栄養不足なせいで雄しべだけの花を作っていた！？" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/polygonatum-odoratum-var-pluriflorum-flower-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/polygonatum-odoratum-var-pluriflorum-flower-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/polygonatum-odoratum-var-pluriflorum-flower-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2021/09/polygonatum-odoratum-var-pluriflorum-flower-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウの違いは？下向きの花にはどんな昆虫が来る？アマドコロは栄養不足なせいで雄しべだけの花を作っていた！？</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウなどは春に咲き、園芸でも野草でもよく見られる種類ですが、混合されて販売されるなど少し区別が難しいかも知れません。そこでアマドコロ属の植物学的な区別点をまとめておきました。主に花のつき方…</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2021.09.20</div></div></div></div></a>


<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="アマドコロの葉上面" class="wp-image-890" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アマドコロの葉上面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="アマドコロの葉下面" class="wp-image-892" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アマドコロの葉下面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="アマドコロの花" class="wp-image-3802" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アマドコロの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc44">No.0599 ナルコユリ Polygonatum falcatum</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。高さ30～60cm。根茎は太く、節間はつまり、数珠状です。葉は13～17個つき、広披針形、顕著な3主脈があり、下面の脈上には突起状の毛があります。しばしば葉の上面の中央に白い線が入り、ことに若い葉に顕著です。5～6月、淡黄緑色、筒状の花が葉腋に3～4個ずつ垂れ下がります。本州・四国・九州；朝鮮・中国（東北）に分布します。林内や草地に生えます。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="ナルコユリの葉上面" class="wp-image-3803" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナルコユリの葉上面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="ナルコユリの葉下面" class="wp-image-3804" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナルコユリの葉下面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ナルコユリの花" class="wp-image-3805" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナルコユリの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc45">No.0601 ミヤマナルコユリ Polygonatum lasianthum</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。高さ30～60cm。葉は約8個つき、広長楕円形、縁辺は波うち、顕著な3主脈があります。5～6月、花柄は葉腋につき、葉の下面にそって開出し、白い筒状花を1～3個ずつ下垂し、花被片の先は平開しない個体が多い。北海道・本州・四国・九州；朝鮮に分布します。おもに明るい雑木林内に生えます。北海道ではエゾトラマルハナバチ <em>Bombus diversus tersatus</em>が訪花した記録がある（赤羽ら，2016）。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-%E3%83%9F%E3%83%A4%E3%83%9E%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-%E3%83%9F%E3%83%A4%E3%83%9E%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="ミヤマナルコユリの外観" class="wp-image-3806" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ミヤマナルコユリの外観｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc46">No.0603.1 ドイツスズラン Convallaria majalis</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">多年草。根茎をもつ長さ15cmで幅5cmほどの長楕円形の葉を2枚もち、長い葉柄は抱き合ってその下部は膜質の梢状葉に包まれてます。晩春この梢状葉腋から30cmほどの花茎を伸ばし、通常葉と同じ高さになります。長さ7mmほどの芳香のある釣鐘状の小さな白花を10花ほど下向きに総状につけます。花冠は6裂して裂片は反曲し、雄しべは6個あります。雄しべは6個あり、果実は赤色の液果。全草にコンバラマリン・コンバラリン・コンバラトキシンなどの配糖体を含み、有毒であるが強心、瀉下の作用をもちます。園芸店で売られているのは本種で、日本のスズランより花が大きく、香りも強く、葉に光沢があり、早出し栽培にも適しています。ヨーロッパでは5月祭に欠かすことのできない花です。ヨーロッパ原産で北アメリカ東部に野生化し、日本では観賞用に栽培されます。園芸品種として、八重咲き・桃色花・紅色花・斑入り葉などが知られています。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-%E3%83%89%E3%82%A4%E3%83%84%E3%82%B9%E3%82%BA%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-%E3%83%89%E3%82%A4%E3%83%84%E3%82%B9%E3%82%BA%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%91%89-1024x768.jpg" alt="ドイツスズランの葉" class="wp-image-3807" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-葉-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-葉-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-葉-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-葉-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-葉.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ドイツスズランの葉｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-%E3%83%89%E3%82%A4%E3%83%84%E3%82%B9%E3%82%BA%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-%E3%83%89%E3%82%A4%E3%83%84%E3%82%B9%E3%82%BA%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ドイツスズランの花" class="wp-image-3808" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0603.1-ドイツスズラン-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ドイツスズランの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc47">引用文献</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">赤羽俊亮・日野貴文・吉田剛司. 2016. エゾシカの高密度化に対するマルハナバチ群集の応答. 森林野生動物研究会誌 41: 1-9. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.18987/jjwrs.41.0_1">https://doi.org/10.18987/jjwrs.41.0_1</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Eguiarte, L. E., Jiménez Barrón, O. A., Aguirre-Planter, E., Scheinvar, E., Gamez, N., Gasca-Pineda, J., … &amp; Souza, V. 2021. Evolutionary ecology of <em>Agave</em>: distribution patterns, phylogeny, and coevolution (an homage to Howard S. Gentry). American Journal of Botany 108(2): 216-235. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1002/ajb2.1609">https://doi.org/10.1002/ajb2.1609</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Heyduk, K., McAssey, E. V., Grimwood, J., Shu, S., Schmutz, J., McKain, M. R., &amp; Leebens-Mack, J. 2021. Hybridization history and repetitive element content in the genome of a homoploid hybrid, <em>Yucca gloriosa</em> (Asparagaceae). Frontiers in Plant Science 11: 573767. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.3389/fpls.2020.573767">https://doi.org/10.3389/fpls.2020.573767</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">石井博. 2020. 花と昆虫のしたたかで素敵な関係 受粉にまつわる生態学. ベレ出版, 東京. 290pp. ISBN: 9784860646103</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"花と昆虫のしたたかで素敵な関係 受粉にまつわる生態学","b":"ベレ出版","t":"9784860646103","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/51j4YofkQuL._SL500_.jpg","\/51u831qOsAL._SL500_.jpg","\/419jlk8W2BL._SL500_.jpg","\/41ODKZNEu-L._SL500_.jpg","\/51yDmSQwJyL._SL500_.jpg","\/516Rq3XFbTL._SL500_.jpg","\/51S0rWFWHJL._SL500_.jpg","\/51vr4KfpEzL._SL500_.jpg","\/51ZuQ0DIw7L._SL500_.jpg","\/41WRJQUUXaL._SL500_.jpg","\/41XTXuA1FoL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/486064610X","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/486064610X","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E8%8A%B1%E3%81%A8%E6%98%86%E8%99%AB%E3%81%AE%E3%81%97%E3%81%9F%E3%81%9F%E3%81%8B%E3%81%A7%E7%B4%A0%E6%95%B5%E3%81%AA%E9%96%A2%E4%BF%82%20%E5%8F%97%E7%B2%89%E3%81%AB%E3%81%BE%E3%81%A4%E3%82%8F%E3%82%8B%E7%94%9F%E6%85%8B%E5%AD%A6\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E8%8A%B1%E3%81%A8%E6%98%86%E8%99%AB%E3%81%AE%E3%81%97%E3%81%9F%E3%81%9F%E3%81%8B%E3%81%A7%E7%B4%A0%E6%95%B5%E3%81%AA%E9%96%A2%E4%BF%82%20%E5%8F%97%E7%B2%89%E3%81%AB%E3%81%BE%E3%81%A4%E3%82%8F%E3%82%8B%E7%94%9F%E6%85%8B%E5%AD%A6","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"OWaj1","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-OWaj1">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">神奈川県植物誌調査会. 2018. 神奈川県植物誌2018 電子版. 神奈川県植物誌調査会, 小田原. 1803pp. ISBN: 9784991053726</p>



<p class="wp-block-paragraph">川北篤. 2012. 絶対送粉共生はいかに海を渡ったか―コミカンソウ科-ハナホソガ属共生系の島嶼生物地理. 日本生態学会誌 62(3): 321-327. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.18960/seitai.62.3_321">https://doi.org/10.18960/seitai.62.3_321</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">北村四郎・村田源・堀勝. 1957. 原色日本植物図鑑 草本編 1 改訂版. 保育社, 大阪. 297pp. ISBN: 9784586300150</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"原色日本植物図鑑 草本編 1 改訂版 (1) (保育社の原色図鑑 15)","b":"保育社","t":"9784586300150","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51wZy0FYQCL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4586300159","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"u_bc":"#f79256","u_tx":"Amazonで見る","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4586300159","s_n":"amazon","u_so":0,"a_id":3360663,"p_id":170,"pc_id":185,"pl_id":27060,"id":3},{"id":1,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E5%8E%9F%E8%89%B2%E6%97%A5%E6%9C%AC%E6%A4%8D%E7%89%A9%E5%9B%B3%E9%91%91%20%E8%8D%89%E6%9C%AC%E7%B7%A8%201%20%E6%94%B9%E8%A8%82%E7%89%88%20(1)%20(%E4%BF%9D%E8%82%B2%E7%A4%BE%E3%81%AE%E5%8E%9F%E8%89%B2%E5%9B%B3%E9%91%91%2015)\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":2,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E5%8E%9F%E8%89%B2%E6%97%A5%E6%9C%AC%E6%A4%8D%E7%89%A9%E5%9B%B3%E9%91%91%20%E8%8D%89%E6%9C%AC%E7%B7%A8%201%20%E6%94%B9%E8%A8%82%E7%89%88%20(1)%20(%E4%BF%9D%E8%82%B2%E7%A4%BE%E3%81%AE%E5%8E%9F%E8%89%B2%E5%9B%B3%E9%91%91%2015)","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"JXVWY","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-JXVWY">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph">Knudsen, J. T., &amp; Tollsten, L. 1995. Floral scent in bat-pollinated plants: a case of convergent evolution. Botanical Journal of the Linnean Society 119(1): 45-57. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1111/j.1095-8339.1995.tb00728.x">https://doi.org/10.1111/j.1095-8339.1995.tb00728.x</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Pellmyr, O. 1999. Systematic revision of the yucca moths in the <em>Tegeticula yuccasella</em> complex (Lepidoptera: Prodoxidae) north of Mexico. Systematic Entomology 24(3): 243-271. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1046/j.1365-3113.1999.00079.x">https://doi.org/10.1046/j.1365-3113.1999.00079.x</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Rasethe, M. T., Semenya, S. S., &amp; Maroyi, A. 2019. Medicinal plants traded in informal herbal medicine markets of the Limpopo Province, South Africa. Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine 2019: 2609532. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1155/2019/2609532">https://doi.org/10.1155/2019/2609532</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Rentsch, J. D., &amp; Leebens-Mack, J. 2014. <em>Yucca aloifolia</em> (Asparagaceae) opts out of an obligate pollination mutualism. American Journal of Botany 101(12): 2062-2067. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.3732/ajb.1400351">https://doi.org/10.3732/ajb.1400351</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Suetsugu, K., &amp; Sueyoshi, M. 2018. Subterranean flowers of <em>Aspidistra elatior</em> are mainly pollinated by not terrestrial amphipods but fungus gnats. Ecology 99(1): 244-246. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1002/ecy.2021">https://doi.org/10.1002/ecy.2021</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Suetsugu, K. 2019. Slug pollination in <em>Rohdea japonica</em>? Testing a one-hundred-year-old hypothesis. Journal of Molluscan Studies 85(2): 284-285. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1093/mollus/eyz011">https://doi.org/10.1093/mollus/eyz011</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Svensson, G. P., Hickman Jr, M. O., Bartram, S., Boland, W., Pellmyr, O., &amp; Raguso, R. A. 2005. Chemistry and geographic variation of floral scent in <em>Yucca filamentosa</em> (Agavaceae). American Journal of Botany 92(10): 1624-1631. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.3732/ajb.92.10.1624">https://doi.org/10.3732/ajb.92.10.1624</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Trejo-Salazar, R. E., Eguiarte, L. E., Suro-Piñera, D., &amp; Medellin, R. A. 2016. Save our bats, save our tequila: industry and science join forces to help bats and agaves. Natural Areas Journal 36(4): 523-530. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.3375/043.036.0417">https://doi.org/10.3375/043.036.0417</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">塚本洋太郎. 1994. 園芸植物大事典 コンパクト版. 小学館, 東京. 3710pp. ISBN: 9784093051118</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"園芸植物大事典〔コンパクト版〕(本巻2冊・別巻1冊)","b":"小学館","t":"9784093051118","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/41aXNLQdMQL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4093051119","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"u_bc":"#f79256","u_tx":"Amazonで見る","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4093051119","s_n":"amazon","u_so":0,"a_id":3360663,"p_id":170,"pc_id":185,"pl_id":27060,"id":3},{"id":1,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E5%9C%92%E8%8A%B8%E6%A4%8D%E7%89%A9%E5%A4%A7%E4%BA%8B%E5%85%B8%E3%80%94%E3%82%B3%E3%83%B3%E3%83%91%E3%82%AF%E3%83%88%E7%89%88%E3%80%95(%E6%9C%AC%E5%B7%BB2%E5%86%8A%E3%83%BB%E5%88%A5%E5%B7%BB1%E5%86%8A)\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":2,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E5%9C%92%E8%8A%B8%E6%A4%8D%E7%89%A9%E5%A4%A7%E4%BA%8B%E5%85%B8%E3%80%94%E3%82%B3%E3%83%B3%E3%83%91%E3%82%AF%E3%83%88%E7%89%88%E3%80%95(%E6%9C%AC%E5%B7%BB2%E5%86%8A%E3%83%BB%E5%88%A5%E5%B7%BB1%E5%86%8A)","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"H0f1N","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-H0f1N">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">Mabberley, D. J. 2017. Mabberley’s plant-book: a portable dictionary of plants, their classification and uses. Cambridge University Press. 1120pp. ISBN: 9781107115026, <br><a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1017/9781316335581">https://doi.org/10.1017/9781316335581</a></p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"Mabberley\u0027s Plant-book: A Portable Dictionary of Plants, their Classification and Uses (English Edition)","b":"Cambridge University Press","t":"9781107115026","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/41qJrXl0W3L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B07FM5W6S1","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/B07FM5W6S1","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/Mabberley\u0027s%20Plant-book%3A%20A%20Portable%20Dictionary%20of%20Plants%2C%20their%20Classification%20and%20Uses%20(English%20Edition)\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=Mabberley\u0027s%20Plant-book%3A%20A%20Portable%20Dictionary%20of%20Plants%2C%20their%20Classification%20and%20Uses%20(English%20Edition)","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"fCXf0","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-fCXf0">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph">Molina-Freaner, F., &amp; Eguiarte, L. E. 2003. The pollination biology of two paniculate agaves (Agavaceae) from northwestern Mexico: contrasting roles of bats as pollinators. American Journal of Botany 90(7): 1016-1024. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.3732/ajb.90.7.1016">https://doi.org/10.3732/ajb.90.7.1016</a></p>
		<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="3677" data-ulike-nonce="fbffb5431b" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_3677"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="0"></span>			</div></div>
	]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウの違いは？下向きの花にはどんな昆虫が来る？アマドコロは栄養不足なせいで雄しべだけの花を作っていた！？</title>
		<link>https://ecological-information.com/archives/257</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ikeda, K.]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 20 Sep 2021 11:40:41 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[植物]]></category>
		<category><![CDATA[キジカクシ科]]></category>
		<category><![CDATA[ラン科]]></category>
		<category><![CDATA[分類]]></category>
		<category><![CDATA[形態]]></category>
		<category><![CDATA[生態]]></category>
		<category><![CDATA[進化]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://ecological-information.com/?p=257</guid>

					<description><![CDATA[アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウなどは春に咲き、園芸でも野草でもよく見られる種類ですが、混合されて販売されるなど少し区別が難しいかも知れません。そこでアマドコロ属の植物学的な区別点をまとめておきま [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="257" data-ulike-nonce="baefb86630" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_257"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="0"></span>			</div></div>
	
<p class="wp-block-paragraph">アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウなどは春に咲き、園芸でも野草でもよく見られる種類ですが、混合されて販売されるなど少し区別が難しいかも知れません。そこでアマドコロ属の植物学的な区別点をまとめておきました。<strong><span class="marker-under-red">主に花のつき方や葉や茎で区別することができます。</span></strong>これらの種類は皆下向きの花は目立ちますが野生化ではどのような役割があるかご存知でしょうか？アマドコロでは一番詳しく分かっていて、<strong>春に活動を開始するマルハナバチの女王の重要な栄養源となっているのです。</strong>また、アマドコロではこの1本の茎の中で上部には雄しべのみがある雄花を作り、下部には雄しべと雌しべがある両性花を作る傾向にあるのですが、<strong>その理由は様々な説があるのですが、一説には栄養不足なアマドコロが巧みにエネルギーを分散させた結果ではないかと考えられています。</strong>果実は漿果でおそらく鳥散布されると思われます。本記事ではアマドコロ類の分類・送粉生態・種子散布について解説していきます。</p>




  <div id="toc" class="toc tnt-number toc-center tnt-number border-element"><input type="checkbox" class="toc-checkbox" id="toc-checkbox-14" checked><label class="toc-title" for="toc-checkbox-14">目次</label>
    <div class="toc-content">
    <ol class="toc-list open"><li><a href="#toc1" tabindex="0">アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウとは？</a></li><li><a href="#toc2" tabindex="0">アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウの違いは？</a></li><li><a href="#toc3" tabindex="0">花の構造は？</a></li><li><a href="#toc4" tabindex="0">花はマルハナバチでの受粉に特化していた！？</a></li><li><a href="#toc5" tabindex="0">なぜアマドコロが1本の茎の中で雄花と両性花を作るのか？</a></li><li><a href="#toc6" tabindex="0">世界のアマドコロ変種の花では受粉方法に違いはある？</a></li><li><a href="#toc7" tabindex="0">果実は漿果で鳥散布される？</a></li><li><a href="#toc8" tabindex="0">引用文献</a></li><li><a href="#toc9" tabindex="0">出典元</a></li></ol>
    </div>
  </div>

<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc1">アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウとは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">広義のアマドコロ（甘野老） <em>Polygonatum odoratum</em> は日本の北海道〜九州・韓国・中国・台湾・モンゴル・ロシア・ヨーロッパに分布し、日当たりのよい山野などの草原や、林縁に生息する多年草です（北村ら，1957）。そのうち、日本でみられる変種 var. <em>pluriflorum</em> は日本・韓国で確認されます。若葉や地下茎が甘く、食用や薬用に用いられています（田中，1995）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ヤマアマドコロ（山甘野老） <em>Polygonatum odoratum</em> var. <em>thunbergii </em>はアマドコロとよく似ていますが、葉の下面は毛状の細突起が見られる種です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ナルコユリ（鳴子百合） <em>Polygonatum falcatum</em> は北海道・本州・四国・九州；朝鮮に分布し、おもに明るい雑木林内に生える多年草です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ミヤマナルコユリ（深山鳴子百合） <em>Polygonatum lasianthum</em> は北海道・本州・四国・九州；朝鮮に分布し、おもに明るい雑木林内に生えます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">オオナルコユリ（大鳴子百合） <em>Polygonatum macranthum</em> は北海道・本州・四国・九州に分布し、草地や落葉樹の林内、林縁に生える多年草です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">いずれもキジカクシ科（クサスギカズラ科）アマドコロ属で、園芸でも野草でもよく見られ葉や花が類似し、花期も近いので区別に悩むことがあるかも知れません。</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/3677" title="【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-%E3%82%AA%E3%83%A9%E3%83%B3%E3%83%80%E3%82%AD%E3%82%B8%E3%82%AB%E3%82%AF%E3%82%B7-%E8%91%89%E7%8A%B6%E6%9E%9D-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2024/05/07.0582-オランダキジカクシ-葉状枝-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">【種子植物図鑑 #087】キジカクシ科（クサスギカズラ科）の種類は？写真一覧</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">キジカクシ科 Asparagaceae は別名クサスギカズラ科。多年草、木本、またはつる植物。根茎、または鱗茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。末端の枝が葉状になることもあります（クサスギカズラ属・ナギイカ...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2022.08.24</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc2">アマドコロ・ナルコユリ・ミヤマナルコユリ・ホウチャクソウの違いは？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">これらは一見よく似ていますが、以下のように区別されます（神奈川県植物誌調査会，2018）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">まずミヤマナルコユリは他の種類とは全く違い、花序柄（花が植物体につくための細長い部分のこと）は長く、横に開出し、1～3個の花をつけます。また、花糸に長毛が密生します。他の種では花序柄は下垂し、花糸は無毛または微細な突起がある程度です。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">残った種のうち、アマドコロとヤマアマドコロでは茎は下方を除き、稜角があります。一方、ナルコユリとオオナルコユリは茎は円柱形で稜がないという点が大きな区別点です。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">アマドコロとヤマアマドコロの違いはアマドコロでは葉の下面は平滑なのに対し、ヤマアマドコロでは葉の下面に微細な突起がある点です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">オオナルコユリとナルコユリの違いはオオナルコユリでは葉の下面は粉白を帯び、平滑で、花糸は基部が肥大し先端を除き微細な突起があるのに対し、ナルコユリでは葉の下面脈上に微細な突起があり、花糸は平滑である点です。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">なお、ホウチャクソウ <em>Disporum sessile</em> も一見似ていますが、全く異なるイヌサフラン科の仲間で、葉の三行脈がアマドコロ属よりも明らかに深く凹んでおり、花序は茎頂につき、花序柄はふつうありません。</span></strong></p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-ecological-notes-web wp-block-embed-ecological-notes-web"><div class="wp-block-embed__wrapper">

<a href="https://ecological-information.com/archives/3383" title="【種子植物図鑑 #069】イヌサフラン科の種類は？写真一覧" class="blogcard-wrap internal-blogcard-wrap a-wrap cf"><div class="blogcard internal-blogcard ib-left cf"><div class="blogcard-label internal-blogcard-label"><span class="fa"></span></div><figure class="blogcard-thumbnail internal-blogcard-thumbnail"><img loading="lazy" decoding="async" width="160" height="90" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0314-%E3%82%A4%E3%83%8C%E3%82%B5%E3%83%95%E3%83%A9%E3%83%B3-%E8%8A%B1-160x90.jpg" class="blogcard-thumb-image internal-blogcard-thumb-image wp-post-image" alt="" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0314-イヌサフラン-花-160x90.jpg 160w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0314-イヌサフラン-花-120x68.jpg 120w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0314-イヌサフラン-花-320x180.jpg 320w" sizes="(max-width: 160px) 100vw, 160px"></figure><div class="blogcard-content internal-blogcard-content"><div class="blogcard-title internal-blogcard-title">【種子植物図鑑 #069】イヌサフラン科の種類は？写真一覧</div><div class="blogcard-snippet internal-blogcard-snippet">イヌサフラン科 Colchicaceae は多年草。球茎または根茎をもちます。葉は互生、対生、輪生し、茎の基部に集まることもあります。花を単生させるか、総状や集散状の花序をもち、多様です。ふつう両性花をつけます。花被片は離生または合生し、6...</div></div><div class="blogcard-footer internal-blogcard-footer cf"><div class="blogcard-site internal-blogcard-site"><div class="blogcard-favicon internal-blogcard-favicon"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://www.google.com/s2/favicons?domain=https://ecological-information.com" alt="ecological-information.com" class="blogcard-favicon-image internal-blogcard-favicon-image" width="16" height="16"></div><div class="blogcard-domain internal-blogcard-domain">ecological-information.com</div></div><div class="blogcard-date internal-blogcard-date"><div class="blogcard-post-date internal-blogcard-post-date">2022.08.01</div></div></div></div></a>
</div></figure>



<p class="wp-block-paragraph">この他にもワニグチソウやヒメイズイが居ますがここでは省略します。詳しくは神奈川県植物誌調査会（2018）を参照してください。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="アマドコロの葉上面" class="wp-image-890" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉上面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アマドコロの葉上面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="アマドコロの葉下面" class="wp-image-892" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/04/07.0597-アマドコロ-葉下面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アマドコロの葉下面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8A%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="ナルコユリの葉上面" class="wp-image-3803" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉上面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナルコユリの葉上面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%91%89%E4%B8%8B%E9%9D%A2-1024x768.jpg" alt="ナルコユリの葉下面" class="wp-image-3804" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-葉下面.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナルコユリの葉下面｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-%E3%83%9F%E3%83%A4%E3%83%9E%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-%E3%83%9F%E3%83%A4%E3%83%9E%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E5%85%A8%E5%BD%A2-1024x768.jpg" alt="ミヤマナルコユリの外観" class="wp-image-3806" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0601-ミヤマナルコユリ-全形.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ミヤマナルコユリの外観｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc3">花の構造は？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">アマドコロは花期が4～5月で、葉の付け根から単一または基部で2分した細い花柄に、細いつぼ型（鐘形）をした白色の花をつけます。花は垂れ下がって開き、先の方は緑がかっているという特徴があります。茎についた花は下の方から咲いていきます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ナルコユリは花期が5～6月で、花柄は基部から下に曲がり、3〜8個の白色の花をつけます。やはり花は垂れ下がって開き、先の方は緑がかっていますが、形はアマドコロよりやや細い印象です。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ミヤマナルコユリは花期が5〜6月で、柄は斜上し、基部は短く茎と合生し、花の重さで弓状にゆるく曲がります。花は長さ17〜21mm、基部0.5mmほどが短柄となります。先は6浅裂し、裂片はそり返らず、先に小突起があります。内面は短毛があります。雄しべは6本、花糸は長軟毛があり中部まで花冠に合生します。雌しべの花柱は無毛、先は分裂しません。</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-%E3%82%A2%E3%83%9E%E3%83%89%E3%82%B3%E3%83%AD-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="アマドコロの花" class="wp-image-3802" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0597-アマドコロ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>アマドコロの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" data-lightbox="image"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-%E3%83%8A%E3%83%AB%E3%82%B3%E3%83%A6%E3%83%AA-%E8%8A%B1-1024x768.jpg" alt="ナルコユリの花" class="wp-image-3805" srcset="https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-1024x768.jpg 1024w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-300x225.jpg 300w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-768x576.jpg 768w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花-1536x1152.jpg 1536w, https://ecological-information.com/wp-content/uploads/2022/08/07.0599-ナルコユリ-花.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px"></a><figcaption>ナルコユリの花｜© 2021-2026 生態情報 Kenichi Ikeda</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc4">花はマルハナバチでの受粉に特化していた！？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">このような下向きの花にはどのような昆虫が訪れるのでしょうか？これらの種のうち、アマドコロについては詳しくその花の生態が研究されています（田中・平野，2000；広瀬ら，2002；河野ら，2004）。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><span class="marker-under-red">この花にはマルハナバチがやってきます。下向きに咲く花はしっかりしがみつけるハナバチを選択している典型的な例ですね（田中・平野，2000）。</span></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">しかも訪れるマルハナバチは女王バチであることが多く、マルハナバチの女王が活動を始め、巣を作る前の大きな餌資源となっていると考えられています。</p>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc5">なぜアマドコロが1本の茎の中で雄花と両性花を作るのか？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">ところで、アマドコロではこの1本の茎の中で上部には雄しべのみがある雄花を作り、下部には雄しべと雌しべがある両性花を作る傾向にあります。それだけではなく花の大きさ自体も上部に行くほど小さくなっていきます。変化は連続的なもので、上に行くほど自然下での結実率も低くなっていきます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">なぜそんなことをしているのでしょうか？全てを大きな両性花にした方が沢山果実を作ることができるように思えます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">これには2つ大きな仮説があります（Guitián &amp; Medrano, 2001）。<strong>まず1つ目はマルハナバチが下部の花から訪れるという特徴があるので、自分自身の花粉が混ざってしまい、他の個体の花粉が含まれる割合が減ってしまうというものです。</strong>アマドコロは「<ruby>自家不和合性<rt>じかふわごうせい</rt></ruby>」といって、自分自身の花粉で果実を作ることが出来ないという特徴があり、上の方になるほど果実のできる確率が減ってしまうので、上の方になるほどそもそも雌しべを作らないというわけです。</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>2つ目が取り込むことができる栄養分に制限がある中、下の方から栄養分を供給していくため、上の方には栄養分が足りないので、雄しべだけをつけているというものです。</strong>雌しべをつけてしまうと、その後、果実になり種子には一人で生きていけるように沢山の栄養分を受け渡す必要になりますが、雄しべだけならば、花粉を作るだけですみますよね。これら2つ、あるいはどちらかが理由だと思われます。</p>



<p class="wp-block-paragraph">しかし、そうだとするとそもそも花をつけなければいいのでは？と更に疑問が浮かびますが、そうしない理由としては、（1）多めに花をつけることで花序全体を目立たせてマルハナバチを惹き付ける役割がある、（2）花が受粉しても上手く果実ができなかった場合に「流産」させても大丈夫なように余分めに花を作っている、（3）沢山栄養分をためることが出来た年に沢山果実を作れるように普段から余分目に作って準備している、（4）なんらかの理由で花粉そのものを増やしたい（雄としての機能を増やしたい）場合がある、といったことが考えられています。</p>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc6">世界のアマドコロ変種の花では受粉方法に違いはある？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">同じ種類ではあるものの少し形態が異なる、ヨーロッパからアジアに広く分布するセイヨウアマドコロ <em>P. odoratum</em> var. <em>odoratum</em> や（Guitián &amp; Medrano, 2001）、日本の北海道～本州北部を含む北部ユーラシアに分布するオオアマドコロ <em>P. odoratum</em> var. <em>maximowiczii</em> でも詳しく研究されており（原田ら，2007）、同様のことが起こっていると考えられています。</p>



<p class="wp-block-paragraph">オオアマドコロでは、やってくるマルハナバチの種類がアマドコロとは異なっており（広瀬ら，2002；原田ら，2007）、アマドコロより花が大きいのはこのことが関係している可能性もあります。</p>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc7">果実は漿果で鳥散布される？</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">果実はアマドコロ属共通で漿果です。漿果は少なくとも果皮の一部が多肉質または多汁質になっている果実のことです。</p>



<p class="wp-block-paragraph">アマドコロの漿果は球形、径1cm、黒色。種子は卵形、長さ3.5mm。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ナルコユリの漿果は球形、径7〜10mm、藍黒色。種子は卵球形、長さ3mm。</p>



<p class="wp-block-paragraph">ミヤマナルコユリの漿果は球形、藍黒色、径8〜12mm。</p>



<p class="wp-block-paragraph">果実の中には中に小さい種子が沢山入っています。このような細かい種子を持つ草本の液果は、タヌキ・クマ・テンなどの雑食性の食肉目に食べられ種子散布を頼っている可能性があり、実際にタヌキが利用していた記録もあります（高槻，2018）。</p>



<p class="wp-block-paragraph">しかし、色がついていることから色覚の発達していない哺乳類だけに種子散布を頼っている可能性は低く、鳥が種子散布の主体となっている可能性が高いです（上田・野間，1999）。アメリカ合衆国での研究でアマドコロ属が鳥に食べられていることが確認されています（Johnson et al., 1985）。今後日本ではどのような鳥によって消費されているのかが分かるとアマドコロ属の分布も分かってくるでしょう。</p>



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc8">引用文献</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/ScholarlyArticle" itemprop="citation">Guitián, J., Guitián, P., &amp; Medrano, M. 2001. Causes of fruit set variation in <em>Polygonatum odoratum</em> (Liliaceae). Plant Biology 3(6): 637-641. ISSN: 1435-8603, <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.1055/s-2001-19369">https://doi.org/10.1055/s-2001-19369</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/ScholarlyArticle" itemprop="citation">原田潤・佐藤雅俊・紺野康夫. 2007. 農耕地残存林とその周辺における森林性多年草本オオアマドコロの結果率. 帯広畜産大学学術研究報告 28: 41-46. ISSN: 1348-5261, <a rel="noopener" target="_blank" href="http://id.nii.ac.jp/1588/00001812/">http://id.nii.ac.jp/1588/00001812/</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">広瀬智之・日江井香弥子・大原雅. 2002. 多摩川水源域に生育する草本植物集団の遺伝的組成に及ぼす集団孤立化の定量的評価 アマドコロの繁殖生態. とうきゅう環境浄化財団研究助成・学術研究 30(215): 8-37. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://foundation.tokyu.co.jp/history/academic/project/215/">https://foundation.tokyu.co.jp/history/academic/project/215/</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Johnson, R. A., Willson, M. F., Thompson, J. N., &amp; Bertin, R. I. 1985. Nutritional values of wild fruits and consumption by migrant frugivorous birds. Ecology 66(3): 819-827. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.2307/1940543">https://doi.org/10.2307/1940543</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">神奈川県植物誌調査会. 2018. 神奈川県植物誌2018 電子版. 神奈川県植物誌調査会, 小田原. 1803pp. ISBN: 9784991053726</p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">北村四郎・村田源・堀勝. 1957. 原色日本植物図鑑 草本編 1 改訂版. 保育社, 大阪. 297pp. ISBN: 9784586300150</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"原色日本植物図鑑 草本編 1 改訂版 (1) (保育社の原色図鑑 15)","b":"保育社","t":"9784586300150","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51wZy0FYQCL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4586300159","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"u_bc":"#f79256","u_tx":"Amazonで見る","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4586300159","s_n":"amazon","u_so":0,"a_id":3360663,"p_id":170,"pc_id":185,"pl_id":27060,"id":3},{"id":1,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E5%8E%9F%E8%89%B2%E6%97%A5%E6%9C%AC%E6%A4%8D%E7%89%A9%E5%9B%B3%E9%91%91%20%E8%8D%89%E6%9C%AC%E7%B7%A8%201%20%E6%94%B9%E8%A8%82%E7%89%88%20(1)%20(%E4%BF%9D%E8%82%B2%E7%A4%BE%E3%81%AE%E5%8E%9F%E8%89%B2%E5%9B%B3%E9%91%91%2015)\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":2,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E5%8E%9F%E8%89%B2%E6%97%A5%E6%9C%AC%E6%A4%8D%E7%89%A9%E5%9B%B3%E9%91%91%20%E8%8D%89%E6%9C%AC%E7%B7%A8%201%20%E6%94%B9%E8%A8%82%E7%89%88%20(1)%20(%E4%BF%9D%E8%82%B2%E7%A4%BE%E3%81%AE%E5%8E%9F%E8%89%B2%E5%9B%B3%E9%91%91%2015)","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"JXVWY","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-JXVWY">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">河野昭一・大原雅・田村実・広瀬智之. 2004. アマドコロ. pp.57-64. 河野昭一監修. 植物生活史図鑑 II 春の植物 第2号. 北海道大学図書刊行会, 札幌. 109pp. ISBN: 9784832913813</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"植物生活史図鑑〈2〉春の植物No.2","b":"北海道大学図書刊行会","t":"9784832913813","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51P20VXMRYL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4832913816","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"u_bc":"#f79256","u_tx":"Amazonで見る","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4832913816","s_n":"amazon","u_so":0,"a_id":3360663,"p_id":170,"pc_id":185,"pl_id":27060,"id":3},{"id":1,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E6%A4%8D%E7%89%A9%E7%94%9F%E6%B4%BB%E5%8F%B2%E5%9B%B3%E9%91%91%E3%80%882%E3%80%89%E6%98%A5%E3%81%AE%E6%A4%8D%E7%89%A9No.2\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":2,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E6%A4%8D%E7%89%A9%E7%94%9F%E6%B4%BB%E5%8F%B2%E5%9B%B3%E9%91%91%E3%80%882%E3%80%89%E6%98%A5%E3%81%AE%E6%A4%8D%E7%89%A9No.2","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"1u9zW","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-1u9zW">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph">高槻成紀. 2018. タヌキが利用する果実の特徴―総説. 哺乳類科学 58(2): 237-246. <a rel="noopener" target="_blank" href="https://doi.org/10.11238/mammalianscience.58.237">https://doi.org/10.11238/mammalianscience.58.237</a></p>



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">田中肇・平野隆久. 2000. 花の顔―実を結ぶための知恵. 山と渓谷社, 東京. 191pp. ISBN: 9784635063043</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"花の顔―実を結ぶための知恵 (POINT図鑑)","b":"山と渓谷社","t":"9784635063043","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51PZVEM8ZFL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4635063046","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"u_bc":"#f79256","u_tx":"Amazonで見る","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4635063046","s_n":"amazon","u_so":0,"a_id":3360663,"p_id":170,"pc_id":185,"pl_id":27060,"id":3},{"id":1,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E8%8A%B1%E3%81%AE%E9%A1%94%E2%80%95%E5%AE%9F%E3%82%92%E7%B5%90%E3%81%B6%E3%81%9F%E3%82%81%E3%81%AE%E7%9F%A5%E6%81%B5%20(POINT%E5%9B%B3%E9%91%91)\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":2,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E8%8A%B1%E3%81%AE%E9%A1%94%E2%80%95%E5%AE%9F%E3%82%92%E7%B5%90%E3%81%B6%E3%81%9F%E3%82%81%E3%81%AE%E7%9F%A5%E6%81%B5%20(POINT%E5%9B%B3%E9%91%91)","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"2Pk2b","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-2Pk2b">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">田中孝治. 1995. 効きめと使い方がひと目でわかる 薬草健康法. 講談社, 東京. 123pp. ISBN: 9784061953727</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"薬草健康法―効きめと使い方がひと目でわかる (ベストライフ)","b":"講談社","t":"9784061953727","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51XTKfwS0iL._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4061953729","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"u_bc":"#f79256","u_tx":"Amazonで見る","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4061953729","s_n":"amazon","u_so":0,"a_id":3360663,"p_id":170,"pc_id":185,"pl_id":27060,"id":3},{"id":1,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E8%96%AC%E8%8D%89%E5%81%A5%E5%BA%B7%E6%B3%95%E2%80%95%E5%8A%B9%E3%81%8D%E3%82%81%E3%81%A8%E4%BD%BF%E3%81%84%E6%96%B9%E3%81%8C%E3%81%B2%E3%81%A8%E7%9B%AE%E3%81%A7%E3%82%8F%E3%81%8B%E3%82%8B%20(%E3%83%99%E3%82%B9%E3%83%88%E3%83%A9%E3%82%A4%E3%83%95)\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":1},{"id":2,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E8%96%AC%E8%8D%89%E5%81%A5%E5%BA%B7%E6%B3%95%E2%80%95%E5%8A%B9%E3%81%8D%E3%82%81%E3%81%A8%E4%BD%BF%E3%81%84%E6%96%B9%E3%81%8C%E3%81%B2%E3%81%A8%E7%9B%AE%E3%81%A7%E3%82%8F%E3%81%8B%E3%82%8B%20(%E3%83%99%E3%82%B9%E3%83%88%E3%83%A9%E3%82%A4%E3%83%95)","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":2}],"eid":"3O5lG","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-3O5lG">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<p class="wp-block-paragraph" itemscope="" itemtype="https://schema.org/Book" itemprop="citation">上田恵介・野間直彦. 1999. 林の中の”草の実”を運ぶもの. In: 上田恵介 (Ed.), 種子散布 助けあいの進化論 Vol. 1 鳥が運ぶ種子 (pp. 76-85). 築地書館. ISBN: 9784806711926</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"種子散布―助けあいの進化論〈1〉鳥が運ぶ種子","b":"築地書館","t":"9784806711926","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"","p":["\/images\/I\/51YCVMVFY0L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4806711926","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":11,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4806711926","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":1},{"id":14,"u_tx":"楽天市場で見る","u_bc":"#f76956","u_url":"https:\/\/search.rakuten.co.jp\/search\/mall\/%E7%A8%AE%E5%AD%90%E6%95%A3%E5%B8%83%E2%80%95%E5%8A%A9%E3%81%91%E3%81%82%E3%81%84%E3%81%AE%E9%80%B2%E5%8C%96%E8%AB%96%E3%80%881%E3%80%89%E9%B3%A5%E3%81%8C%E9%81%8B%E3%81%B6%E7%A8%AE%E5%AD%90\/","a_id":3360662,"p_id":54,"pl_id":27059,"pc_id":54,"s_n":"rakuten","u_so":2},{"id":15,"u_tx":"Yahoo!ショッピングで見る","u_bc":"#66a7ff","u_url":"https:\/\/shopping.yahoo.co.jp\/search?first=1\u0026p=%E7%A8%AE%E5%AD%90%E6%95%A3%E5%B8%83%E2%80%95%E5%8A%A9%E3%81%91%E3%81%82%E3%81%84%E3%81%AE%E9%80%B2%E5%8C%96%E8%AB%96%E3%80%881%E3%80%89%E9%B3%A5%E3%81%8C%E9%81%8B%E3%81%B6%E7%A8%AE%E5%AD%90","a_id":3361900,"p_id":1225,"pl_id":27061,"pc_id":1925,"s_n":"yahoo","u_so":3}],"eid":"Orc0R","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-Orc0R">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->



<h2 class="wp-block-heading"><span id="toc9">出典元</span></h2>



<p class="wp-block-paragraph">本記事は以下書籍に収録されていた内容を大幅に増補改訂したものです。</p>



<!-- START MoshimoAffiliateEasyLink -->
<script type="text/javascript">
(function(b,c,f,g,a,d,e){b.MoshimoAffiliateObject=a;
b[a]=b[a]||function(){arguments.currentScript=c.currentScript
||c.scripts[c.scripts.length-2];(b[a].q=b[a].q||[]).push(arguments)};
c.getElementById(a)||(d=c.createElement(f),d.src=g,
d.id=a,e=c.getElementsByTagName("body")[0],e.appendChild(d))})
(window,document,"script","//dn.msmstatic.com/site/cardlink/bundle.js?20220329","msmaflink");
msmaflink({"n":"花の生態がわかる写真図鑑 53種","b":"インプレスR&D","t":"9784802080569","d":"https:\/\/m.media-amazon.com","c_p":"\/images\/I","p":["\/51SxjDcZtpL._SL500_.jpg","\/51E4pQ9Kb1L._SL500_.jpg"],"u":{"u":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4802080565","t":"amazon","r_v":""},"v":"2.1","b_l":[{"id":3,"u_tx":"Amazonで見る","u_bc":"#f79256","u_url":"https:\/\/www.amazon.co.jp\/dp\/4802080565","a_id":3360663,"p_id":170,"pl_id":27060,"pc_id":185,"s_n":"amazon","u_so":0},{"u_bc":"#87c209","u_tx":"Kindleで見る","u_url":"https:\/\/af.moshimo.com\/af\/c\/click?a_id=3360663\u0026p_id=170\u0026pc_id=185\u0026pl_id=27060\u0026url=https%3A%2F%2Fwww.amazon.co.jp%2Fdp%2FB099ZWPMLQ","s_n":"custom_4","u_so":1,"a_id":0,"p_id":0,"pc_id":0,"pl_id":0,"id":4},{"u_bc":"#f76956","u_tx":"BOOTH(pdf版)で見る","u_url":"https:\/\/keinch64.booth.pm\/items\/3107339","s_n":"custom_5","u_so":2,"a_id":0,"p_id":0,"pc_id":0,"pl_id":0,"id":5}],"eid":"gc58H","s":"s"});
</script>
<div id="msmaflink-gc58H">リンク</div>
<!-- MoshimoAffiliateEasyLink END -->
		<div class="wpulike wpulike-heart "><div class="wp_ulike_general_class wp_ulike_is_restricted"><button type="button" aria-label="いいねボタン" data-ulike-id="257" data-ulike-nonce="baefb86630" data-ulike-type="post" data-ulike-template="wpulike-heart" data-ulike-display-likers="" data-ulike-likers-style="popover" class="wp_ulike_btn wp_ulike_put_image wp_post_btn_257"></button><span class="count-box wp_ulike_counter_up" data-ulike-counter-value="0"></span>			</div></div>
	]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
